Ontdek Piemonte !

Mijn nieuwste boek ligt nu in de rekken…

Ontdek-Piemonte

In 2010 schreef ik mijn eerste boek over Piemonte. Dat boek heeft toentertijd veel mensen aangezet om deze boeiende streek te bezoeken en te verkennen. Voor veel lezers was het een eerste kennismaking met de historische achtergrond, de cultuur, de natuur en de gastronomie van een van de mooiste wijngebieden van Italië.  Na enkele jaren was het boek niet meer verkrijgbaar en heel regelmatig werd ik gecontacteerd door mensen die op zoek waren naar mijn boek. Het lag bijna voor de hand dat ik mijn eerste boek zou herschrijven en actualiseren.

Ik heb mijn hart verloren aan dit gebied. Jaarlijks genieten we minstens één keer van de legendarische Piemontese gastvrijheid waarin lekkere gastronomie en heerlijke wijnen centraal staan. Intussen heb ik alle uithoeken van Piemonte bezocht en overal bijzondere mensen ontmoet die trots zijn op hun regio en die ik graag een plaats geef in mijn boek.

Piemonte betekent letterlijk ‘voet van de bergen’. Dat verwijst naar de gigantische strook Alpen die een derde van het grondgebied innemen. Het gebergte, met pieken tot boven 4000 meter zorgt voor een bijzonder microklimaat waarvan fauna en flora volop genieten. In het zuiden vormen de Piemontese Alpen een fraai samengaan met de Alpes Maritimes van het Parc National du Mercantour met als hoogste top de Mon Viso, terwijl in het noordwesten van Piemonte de pieken van de Monta Rosa en de Gran Paradiso het landschap domineren. Overal waar je zich bevindt in Piemonte zijn de bergen aanwezig. Ze zijn als het ware een belangrijk referentiepunt en een indrukwekkende skyline.

Deze schitterende natuurgebieden van Piemonte zijn van een ongeschonden schoonheid. Piemonte heeft een ongelooflijk goed bewaarde fauna en flora. Natuurliefhebbers, ornithologen, trekkers, wilde dierenspotters, kortom iedereen met een warm hart voor de natuur komt in Piemonte volop aan zijn trekken. De overheid heeft daarop ingespeeld door een streng beleid toe te passen en tal van gebieden in te kleuren als beschermd natuurgebied. In mijn boek besteed ik veel aandacht aan de wonderlijke natuur van Piemonte.


Maar ook de geschiedenis heeft zijn plaats.
Piemonte grenst aan Frankrijk en Zwitserland en deze unieke, strategische ligging heeft de geschiedenis van Piemonte intens bepaald. Door de eeuwen heen vielen verschillende bevolkingsgroepen de streek binnen en tot op vandaag vinden we nog sporen en restanten terug van o.a. de Romeinse overheersing, de Franken, Hongaren, Spanjaarden, Fransen en zelfs Napoleon, die in 1796 ongevraagd binnen kwam.  Vanaf de 16de eeuw werd Piemonte bestuurd door het huis van Savoie, het latere koningshuis van Italië.  Dankzij de verschillende culturen, maar vooral onder impuls van het Koningshuis werden doorheen de eeuwen, prachtige kastelen, torens, buitenhuizen en monumenten gebouwd.  Elke vallei en heuvel lijkt wel bezaaid met fraaie, soms indrukwekkende gebouwen die het prachtige natuurlandschap opluisteren. De koningen maakten van Turijn een van de elegantste steden van Italië.
In 2013 verbleef ik enkele weken in de stad om Italiaanse lessen te volgen. De school lag midden het centrum van de stad en zelf verbleef ik op 4km bij een Italiaanse familie. Elke dag ging ik te voet naar school en volgde steevast een andere route. Op die manier heb ik de stad bijzonder goed leren kennen. In het aparte hoofdstuk over Turijn heb ik een wandeling beschreven langs de belangrijkste bezienswaardigheden in het centrum van de stad.

Gastronomie

Als we over Piemonte spreken of schrijven kun je niet om de belangrijke plaats heen van de gastronomie. Piemonte is een streek waar eten heel belangrijk is. Je mag gerust geloven dat ik niet alleen mijn hart, maar ook mijn maag verpand aan Piemonte. Hier vind je de lekkerste noten, kleurrijke paprika’s, honderden soorten gedroogde en gekookte salami’s, berghammen, weelderig fruit, truffel, heerlijke wijn, de grootste keuze aan kazen van heel Italië, verschillende soorten rijst en zo veel meer. De keuken van Piemonte is ook een rijke (berg) keuken, waar meer boter wordt gebruikt dan olijfolie.
Ook onze keuken is beïnvloedt door Piemonte. Vandaag eet iedereen wel eens vitello tonato, risotto of gebakken polenta,  gerechten die hun oorsprong vinden in  Piemonte.

In 2014 werd een belangrijk deel van Piemonte opgenomen in de lijst van Werelderfgoed van de Unesco.  Dat is op zich niet zo uniek. Het was de 50ste site in Italië die deze eer te beurt viel, maar het was wel het eerste wijngebied ter wereld die als werelderfgoed werd erkend (in 2015 volgden Bourgogne en Champagne).
Het ligt voor de hand dat wijn een voorname plaats toebedeeld krijgt in mijn nieuw boek. In de wijngaarden gebeurt en verandert veel. Ik heb gepoogd om de meest actuele informatie op te nemen. Jonge mensen komen naar voren en starten hun eigen domein of nemen het domein van hun ouders over. De opkomst van de minder gekende druiven en de wijnen van de noordelijke gebieden zijn eindelijk ontdekt. In Barolo en Barbaresco is men intens bezig met de indeling van de wijngaarden, de fameuze Menzione Geografiche Aggiuntivi, waarbij de naam van een perceel wordt vermeld op het etiket. Ook in de andere gebieden krijgen wijnen met vermelding van de wijngaard op het etiket meer en meer opgang. Het maakt de wijnen van Piemonte steeds beter, maar helaas ook exclusiever.

Eten, slapen en genieten.
Met de groei van het toerisme is ook het verblijfsaanbod in Piemonte intens uitgebreid. Verschillende Nederlandse en Belgische durvers vestigden zich de laatste jaren in Piemonte en starten hun eigen agriturismo of B&B. We hebben de mooiste verblijven zoveel mogelijk geïnventariseerd. Naast prettige en goede slaapmogelijkheden heb ik ook de lekkerste adressen verzameld. Ze staan achteraan in het boek. Ook een lijst met gastvrije wijndomeinen waar je welkom bent en waar je wijn kan proeven is opgenomen.  Veel mensen stuurden me hun ontdekkingen en tips met adressen waar je rustig slaapt, lekker eet en gastvrij wordt ontvangen. Ik ben ze er heel dankbaar voor.

Schitterende fotografie
De fraaie foto’s in het boek zijn van de hand van de Leuvense fotograaf Jan Crab. De samenwerking met Jan is altijd een plezier.  Met een bijzonder fijn oog voor subtiele details en wonderlijke landschappen geeft hij het boek een grote meerwaarde.

Piemonta

Er zijn weinig streken in Italië die eenzelfde immense rijkdom aan cultuur, gastronomie en natuur bezitten als Piemonte. Het is dan ook met heel veel voldoening dat ik dit boek schreef, om de lezer te laten delen in de unieke schoonheid van deze regio.

Het boek is te koop voor 29.90 euro en beschikbaar in elke boekhandel.

De riesling tafel in de Apostelhoeve (2)

 

Deel 2 De Middagsessie

Het voorjaar en de zomer van 2019 was een inspirerende tijd. Sinds mijn studietrip naar Piemonte in april, leefde ik al die tijd in schrijfmodus en kreeg mijn nieuwste boek ‘Ontdek Piemonte’ steeds meer vorm. Deze week mocht ik de preview van ‘Ontdek Piemonte’ inkijken, aanpassen en corrigeren. Wat een heerlijk gevoel. Straks, begin oktober vind je het boek in elke boekhandel.

Toch was er een moment, midden de zomer, waarbij ik mijn Piemontese leefwereld aan de kant zette om in het schitterende kader van de Apostelhoeve een intense dag mee te maken rond een van de fijnste druivenrassen: riesling.

Met 16 waren we, wijnbouwers uit Nederland en België en wijnschrijvers voor diverse media.

De tafel is een initiatief van wijnjournalist Stefaan Soenen die hiermee een druif en producenten uit de lage landen in de kijker wilt zetten. Stefaan is zich stilaan aan het opwerpen als de specialist en voorvechter van de Belgische (en Nederlandse) wijnbouw. Hij schrijft bijdrages voor het Nederlandse wijntijdschrift Perswijn.

Een eerste tafel ging door in de zomer van 2015 bij Château Bon Baron en had pinot noir als onderwerp en twee jaar geleden in 2017, stond pinot gris in de schijnwerper. Toen waren we te gast bij wijndomein Aldeneyck. Het zijn steeds interessante en boeiende dagen.

Dit jaar voor de riesling tafel waren we te gast in de Apostelhoeve van de familie Hulst, het oudste wijndomein van Nederland. Het domein ligt op een heuvel met indrukwekkend zicht op de wijngaarden en de stad Maastricht.

Hoe verloopt de tafel

Tijdens een vrij uitgebreide degustatie worden de wijnen van Belgische en Nederlandse producenten blind geproefd. In elke flight worden wijnen van één producent geplaatst, samen met een of twee buitenlandse wijnen. Stefaan vroeg om een fles mee te brengen uit andere productiegebieden, in dezelfde prijsklasse als de riesling wijnen uit de lage landen (+/- 14,00-20,00 euro).  Sommige wijnen waren goedkoper dan de Be-Ne wijnen, anderen waren dan weer (veel) duurder.

De volledige reeks werden blind geproefd en besproken en aansluitend werden de flessen bekendgemaakt. Bedoeling is om te zien hoe de wijnen van de lage landen zich verhouden tot een internationaal gezelschap. Belangrijk uitgangspunt is ook dat deze proeverij geen competitie is of wedstrijd is tussen de lage Landen en de rest van de wereld. We proefden niet alleen recente jaargangen en vatstalen van 2018, verschillende wijnbouwers lieten ook oudere jaargangen proeven.

De aanwezige wijndomeinen

Nederlandse domeinen

Belgische domeinen

De degustatie

Bij de degustatie werden 38 wijnen geproefd verdeeld over 6 flights. In dit tweede deel bespreken we de laatste drie flights. Zoals eerder gezegd werd alles blind geproefd. Stefaan had in elke flight telkens wijnen van één BeNe wijnbouwer geplaatst tegenover buitenlandse riesling. Wat iemand achteraf deed opmerken dat het misschien ook interessant was geweest om de wijnen van de lage Landen door elkaar te proeven.  Niemand van de wijnbouwers was op de hoogte wanneer en in welke flight zijn wijn aan bod kwam.

Opmerking: over de keuze van de ‘benchmark’ wijnen kan gediscussieerd worden (wat via FB ook gebeurde). Iedereen die de namen van de wijnen leest, zal wellicht vinden dat andere wijnen beter zijn als benchmark. Toch vind ik dat de geproefde buitenlandse wijn goed gekozen waren en goed geplaatst tegenover de riesling wijnen uit België en Nederland.

De wijnen van de lage landen zijn meestal jonge aanplantingen. Dat proefden we ook in het zuivere fruit in de wijn. Omzeggens geen wijn uit de lage landen was zgn. ‘pétrolé’. Daarom is het nog meer complimenteus dat zij in deze degustatie zo goed naar voren komen.

De wijnbouwers :wijnbouwers riesling tafel

Flight 4 Thilesna

Wijndomein in Dilsen-Stokkem
BOB Maasvallei Limburg
Wijnmakers: Johan en Carmen Jacobs – Janssen

  1. Thilesna 2016
    Rijpe geuren in de aanzet met overrijp fruit, hint van vanille, rijpe appel. Na opschudden ruik ik meer steenvruchten. De smaak is fris met vrij pittige zuren met in de afdronk een duidelijk merkbaar restzoet en vrij lactisch. In de retro komt wat amandelextract naar voren. Correcte wijn, niet helemaal versmolten.
  2. Le Cecche 2015 Langhe Riesling Piemonte
    In de eerste geuren ruiken we opvallende petrolé aroma’s. Na opschudden komt onderliggend fruit naar voren waarin we gekonfijte abrikoos en sinaasappelschil herkennen. De geuren komen overrijp over. De smaak is licht alcoholisch met weinig zuren. De afdronk is warm en peperachtig.
    Noot: voor mij wat verwarrend omdat Le Cecche riesling een wijn is met veel levendige en frisse zuren. De snelle evolutie is opvallend en niet courant. Intussen heb ik vernomen dat de wijnmaker deze wijn niet mee produceert.
  3. Thilesna 2018
    Complete tegenstelling als wijn 18. Florale en frisse aanzet met wat later jong, rijp Abrikozen schil en groene appel. Sappige smaak met levendig en prettig zuur en een licht bittertje in de afdronk. Wijn met veel spanning en fraîcheur. Mooie wijn met potentieel, volgens mij. Om te volgen.
  4. Richard Hamilton Watervale Clare Valley 2018
    Kenmerkende Australische riesling. Licht petrolé in aanzet en opvallende natte stenen. Daarna, na opschudden komen de frisse aroma’s aan bod: gekonfijte citroenschil, pompelmoes en licht kruiden. De smaak is fris en beetje aangezuurd, vermoed ik. Vrij lange afdronk met pittige kruidigheid. Krachtige (eet) wijn maar geen echte ‘riesling’ finesse.
  5. Thilesna 2017
    De aanzet geeft veel rijp fruit, cavaillon meloen, kruidig en geparfumeerde bloesem van geranium. Wat overweldigend. De eerste smaak is sappig en soepel met een (te) laat optredend zuur en bitterheid in de afdronk. Versmelten of niet? Er volgt enige discussie over deze wijn. Persoonlijk twijfel ik of het echt goed komt.

Welke wijn blijft me bij?
Zonder enige twijfel is Thelisna 2018 de wijn die in deze flight met de bloementuil gaat lopen. Bij de andere wijnen overheerst enige twijfel.

Flight 5 Wijndomein Apostelhoeve
Wijndomein in Maastricht op de Louwberg
Wijnmaker:  Matthieu Hulst

  1. Apostelhoeve 2016
    Intens fruitig, geel fruit met een hint van honing. De smaak is vol en opvallend sappig met fruitige zuren. Lange afdronk waarin we wat restzoet proeven. Goed gestructureerde wijn die nu mooi op dronk is , maar zeker nog enkele jaren reserve heeft.
  2. Weingut Brundlmayer Terrassen Kamptal 2017
    Beroemd wijndomein uit Oostenrijk.
    De eerste geuren zijn fruitig, maar al snel overheerst een petrolé geur. Daartussen minerale aroma’s en natte stenen. Beloftevolle aroma’s, die niet terugkeren in de mond. Vrij strakke smaak, maat weinig aromatisch. Mist wat diepgang. Verwonderlijk voor dit topdomein.
  3. Apostelhoeve 2012
    Heel gesloten in aanvang. Ik herken duidelijke verwantschap aan wijn nr 1. Na opschudden komt er meer fruit los met een duidelijke krijt-kalkachtige geur. Soepele aanzet in de mond, die duidelijk geëvolueerd is. Middellange afdronk. Wijn met mooie ontwikkeling en duidelijk van zekere leeftijd.
    Noot: niet iedereen was het eens met de conclusie dat dit een goed geëvolueerde riesling was. Bij sommige sprak deze wijn minder aan.
  4. Domaine Ostertag Froholz 2007 Elzas
    Geëvolueerde geur met amandelspijs, noisette en tertiaire aroma’s waarin ik humus en sous-bois herken. Na opschudden gekonfijte vruchten en frangipane. De smaak is zacht in de aanzet, maar er is geen evenwicht (meer) in deze wijn. Bittere nasmaak en uitdrogend in de afdronk. Te ver geëvolueerde wijn.
  5. Apostelhoeve 2008
    De eerste geuren zijn opvallend mineraal, natte keien. Wat later wat lactisch en yoghurt met exotisch fruit. Een wijn die voortdurend verandert in het glas. We ruiken ook kruisbessen, rijpe appel en kruidigheid. Frisse smaak met veel rijk en romig sap. Eerder volumineuze stijl. Mooie wijn die schitterend verouderd is.
  6. Domaine Ostertag Muenchberg Grand Cru 2007 Elzas
    Beetje discreet in de aanzet. Daarna komt een waaier aan geuren opzetten: gekonfijte citrus en gekarameliseerde nootjes (deze wijn is gegist in houten fusten), rijpe peer en ook wat kruidigheid. Een wijn waar je lang aan ruikt en die voortdurend evolueert in het glas.
    De smaak is heel evenwichtig en rijk. Ook heel aromatisch met terugkerende aroma’s van noisette en karamel. Heel lichte puntje restsuiker, maar in evenwicht met zuur. Grote wijn.
  7. Apostelhoeve 1999
    licht gebrande geuren, aanvankelijk wat apotheekgeuren. Deze verdwijnen na opschudden en daarna ruiken we mokka en kruiden. De smaak is evenwichtig, vrij kort in afdronk met een bittertje op het eind. Dat laatste vind ik wat storend.

Welke wijn blijft me bij?
Ik ben heel gecharmeerd door de Apostelhoeve 2008, maar ook Apostelhoeve 2016 kan mij bekoren.
Froholz van Ostertag ontgoochelt, maar de grand cru Muenchberg is outstanding.

Flight 6 Wijngoed Thorn
Wijndomein in Thorn
BOB Maasvallei Limburg
Wijnmaker: Harry Vorselen

en wijnen van Gloire de Duras
Wijndomein in Sint Truiden
Wijnmaker Peter Nijskens

  1. Thorn 13
    Aanvankelijk vrij gesloten. Licht gekonfijte geuren en kruidig. Na opschudden komen duidelijk geëvolueerde geuren naar voren met karamel en grondgeuren. Strakke en droge aanzet, opvallend peperachtig en verfrissende afdronk. Middellange afdronk. Wijn op dronk.
  2. Domaine Zusslin Bollenberg 2014 Elzas
    De aanzet lijkt wat op Thorn “13. Eveneens vrij gesloten. Maar daarna komt deze wijn los en ruiken we rijpere geuren met amandelspijs, abrikoos en minerale geuren. De smaak is vrij vettig en rond. Beetje kenmerkend rijpere Elzas met brede middenstructuur, maar gelukkig gedragen door fijne zuren. Deze wijn is een mooie, evenwichtige wijn met zekere complexiteit.
  3. Thorn 2015
    Noot: niet iedereen is overtuigd dat deze wijn zuiver is. Sommige proevers nemen een lichte kurkgeur waar. Persoonlijk vind ik de wijn correct.
    In de geuren ervaren we gekonfijte vruchten met rijp fruit, neigend naar tropische vruchten. Ik ruik sinaasappelzeste en puntje peper. De smaak is goed met elegante fraîcheur, minerale smaak en lange afdronk. in de afdronk proef ik wat restsuiker. Wijn met reserve.
  4. Gloire de Duras Cuvée Classique 2018
    Florale geuren, gevolgd door intens fruit en opnieuw bloesem. Frivole, lichte geuren die bevestigd worden in de soepele en frisse aanzet in de mond. In de nasmaak proeven we appel en kruiden met een puntje restsuiker. Heel elegante en zuivere wijn.
  5. Gloire de Duras Clos de Duras 2018
    Expressieve geuren met intens citrusfruit, zure beertjes. Daarna kruidigheid en appelbloesem. De smaak is sappig en levendig fris met puntje restsuiker. Dat zorgt voor een fijn evenwicht.   Elegante en goed gebalanceerde wijn.
    Noot : ommuurde wijngaard nabij het kasteel in Sint-Truiden
  6. Thorn 2016
    In de geuren komt al snel kruisbessen naar voren, samen met citrus en minerale aroma’s. Ik ruik natte stenen en een hint van peper. Duidelijk een strakkere en minder fruitige stijl. Hij proeft ook droger dan de 2015. (nochtans 7gr rs). Verfrissende afdronk met licht bittere toets.
  7. Thorn 2017
    Onmiddellijk ruiken we een overrijpe fruitige neus, zelfs beetje botrytis. Daarna meer kruidig en opnieuw lichte pepertoetsen (duidelijk een kenmerk van Thorn riesling).
    Pittig zure smaak met veel sap en levendige afdronk. Wijn die een goede spanning heeft.

Welke wijn blijft me bij?
Ik ben gecharmeerd door de wijnen van Gloire de Duras, vooral Cuvée Classique 2018 is een zuivere en fijne riesling. De Thorn wijnen zijn constant in stijl. Ik heb een voorkeur voor Thorn 2015 en 2017.

Flight 7 zoete wijnen

  1. Weingut Eva Fricke Mellifluous 2018 Rheingau
    Klassieke feinherb of lichtzoete riesling. De wijn geeft een subtiel samenspel tussen lichtzoet en de fijne zuren van riesling. Heel evenwichtig met veel fruit. Zelfs het fruit speelt met contrasten: rijp geel fruit jongleert met pittige en levendige citrus. Lekker wegdrinkend. Een fijne lente- en zomerwijn.
  2. Gloire de Duras Cuvée Speciale 2018
    Florale geuren en veel fruit waarin steenvruchten naar voren komen. De smaak is sappig, verfrissend en subtiel zoet. Heel evenwichtige stijl.

Welk wijn blijft me bij?
Beide wijnen zijn heel aantrekkelijk en fijn. Eva Fricke is een certitude en grote dame in Rheingau.
Vandaar grote bewondering voor Gloire de Duras die zowel in droge als in de halfzoete wijnen mooie wijnen maakt.

Conclusie

De Riesling Tafel was een stevig gevulde dag met veel wijnen op de proeftafel. Er werd van ons veel concentratie verwacht. De meeste aanwezige journalisten zijn het met elkaar eens: riesling heeft duidelijk een plaats in de wijngaarden van de Lage landen. Ik stel ook vast dat de aanwezige wijnbouwers op een knappe manier met de druif omgaan en het mooie is ook dat de verschillende wijndomeinen allen een eigen stijl ontwikkelen. Geen simpele eenheidsworst, maar stuk voor stuk wijn met een eigen persoonlijkheid. Iedereen is vol bewondering voor de aanwezige BeNe-wijnbouwers. De toekomst oogt beloftevol. We blijven hen met veel aandacht volgen.
Dank aan Stefaan Soenen voor de schitterende organisatie van dit evenement. We kijken uit (en werken graag mee) aan volgende initiatieven.

De riesling tafel in de Apostelhoeve

DEEL 1 De Ochtendsessie

Het voorjaar en de zomer van 2019 was een inspirerende tijd. Sinds mijn studietrip naar Piemonte in april, leefde ik al die tijd in schrijfmodus en kreeg mijn nieuwste boek ‘Ontdek Piemonte’ steeds meer vorm. Deze week mocht ik de preview van ‘Ontdek Piemonte’ inkijken, aanpassen en corrigeren. Wat een heerlijk gevoel. Straks, begin oktober vind je het boek in elke boekhandel.

Toch was er een moment, midden de zomer, waarbij ik mijn Piemontese leefwereld aan de kant zette om in het schitterende kader van de Apostelhoeve een intense dag mee te maken rond een van de fijnste druivenrassen: riesling.

Met 16 waren we, wijnbouwers uit Nederland en België en wijnschrijvers voor diverse media.
De tafel is een initiatief van wijnjournalist Stefaan Soenen die hiermee een druif en producenten uit de lage landen in de kijker wilt zetten. Stefaan is zich stilaan aan het opwerpen als de specialist en voorvechter van de Belgische (en Nederlandse) wijnbouw. Hij schrijft bijdrages voor het Nederlandse wijntijdschrift Perswijn.
Een eerste tafel ging door in de zomer van 2015 bij Château Bon Baron en had pinot noir als onderwerp en twee jaar geleden in 2017, stond pinot gris in de schijnwerper. Toen waren we te gast bij wijndomein Aldeneyck. Het zijn steeds interessante en boeiende dagen.
Dit jaar voor de riesling tafel waren we te gast in de Apostelhoeve van de familie Hulst, het oudste wijndomein van Nederland. Het domein ligt op een heuvel met indrukwekkend zicht op de wijngaarden en de stad Maastricht.

Hoe verloopt de tafel

Tijdens een vrij uitgebreide degustatie worden de wijnen van Belgische en Nederlandse producenten blind geproefd. In elke flight worden wijnen van één producent geplaatst, samen met een of twee buitenlandse wijnen. Stefaan vroeg om een fles mee te brengen uit andere productiegebieden, in dezelfde prijsklasse als de riesling wijnen uit de lage landen (+/- 14,00-20,00 euro).  Sommige wijnen waren goedkoper dan de Be-Ne wijnen, anderen waren dan weer (veel) duurder.
De volledige reeks werden blind geproefd en besproken en aansluitend werden de flessen bekendgemaakt. Bedoeling is om te zien hoe de wijnen van de lage landen zich verhouden tot een internationaal gezelschap. Belangrijk uitgangspunt is ook dat deze proeverij geen competitie is of wedstrijd is tussen de lage Landen en de rest van de wereld. We proefden niet alleen recente jaargangen en vatstalen van 2018, verschillende wijnbouwers lieten ook oudere jaargangen proeven.

De aanwezige wijndomeinen

Nederlandse domeinen

Belgische domeinen

Riesling, je houdt er van of je houdt er niet van. Een druif met veel persoonlijkheid.

De beroemde wijnschrijver Jancis Robinson MW schrijft in haar boek The Oxford Companion To Wine dat de riesling “onbetwistbaar een van de allerbeste druivenrassen van de wereld is en aan de basis ligt van de beste witte wijnen”. Ook de Britse journalist Oz Clarke omschrijft riesling als een topdruif en zelf vind ik riesling een van de meest verfijnde druiven ter wereld. Clarke stelt ook dat je riesling “moet leren drinken”. De Nederlandse auteur Karel Meesters schrijft in zijn ‘Wijnlexicon’: riesling behoort tot de allerbeste druivenvariëteiten en heeft een volstrekt eigen karakter”.
Vandaag is Marc Roovers een van onze grootste riesling specialisten. Marc heeft een interessante en zeer leerrijke website ‘Vrienden van de Riesling’ die omzeggens volledig gewijd is aan deze edele druif. Je vindt er veel basisinformatie en ook talrijke wijnbesprekingen. www.vriendenvanderiesling.wordpress.com

Riesling brengt enkele van de beste en meest karakteristiekste wijnen ter wereld voort, toch moet je vaak aan de smaak wennen. Een jonge riesling is heel floraal en fruitig, maar kan ook scherp en levendig zurig zijn en sommige wijnen ontwikkelen met het ouderen een ‘petroleum’-achtige geur.
Fervente riesling aanhangers vinden de vergelijking met petroleum maar niets. “Ruik maar eens aan petroleum of kerosine, dat zit echt niet in riesling. Wat je ruikt is het sap van stenen, de minerale invloed van bodem en veroudering”. De uitspraak is van Erik Sauter, een van Nederland beste proevers. Geëvolueerde riesling neigt meer naar natte stenen, gekonfijte vruchten en vuursteen.
Het controversiële aromacomponent in sommige riesling is TDN, 1,1,6-trimethyl-1,2 dihydronaphtaline. Deze aroma’s geven aanleiding tot tal van – soms hoogoplopende – discussies. TDN, is verantwoordelijk voor impressie van petroleum in riesling wijn. Meestal merken we deze aroma’s bij oudere riesling, hoewel het ook kan voorkomen bij jonge wijnen, vooral uit warme regio’s. Dat werd overigens bevestigd met de wijn uit Zuid-Afrika en de Piemontese wijn tijdens de proeverij. Tijdens de degustatie bij de rieslingtafel viel het ons op dat de meeste wijnen, ook de oudere, weinig of geen sporen van TDN bevatten, maar wel een opvallende minerale geur en smaak ontwikkelden.

De zuurheid geeft de wijn gratie.

Er bestaat geen druif zoals de riesling. Hij levert een wijn die verfrissend, elegant en sappig is. Het is alsof men in een rijpe druif bijt. In mijn beleving heeft hij, op vlak van zuren en fijne moelleux enige verwantschap met de chenin blanc.  Omdat de wijnen variëren van een frisse appelsmaak tot een weelderige zoete en honingzoete smaak, passen ze bij allerlei gerechten. Het is dé druif die in koelere gebieden opvallend mooie wijnen voortbrengt. Hij is een trage rijper die laat in de herfst tot volle rijkdom komt. Riesling is goed bestand tegen winterkoude en zelfs bij vorst blijft de riesling goed stand houden. Dat komt hoofdzakelijk door de krachtige en harde onderstok. Enkel de chenin blanc, in de Loire vallei, heeft dezelfde kenmerken van frisse zuren en lange bewaarkracht.
Er is wellicht geen wijnland ter wereld waar de riesling niet voorkomt. Toch zijn er slechts een zestal landen waar de riesling echt van belang is, m.n. Frankrijk (Elzas), Duitsland, Oostenrijk, Australië, Nieuw Zeeland en recentelijk Zuid-Afrika. Het noorden van Italië, in Alto Adige, Oltrepo Pavese en Piemonte levert ook enkele zeldzame mooie exemplaren.
In de overzeese gebieden heeft riesling haar plekje veroverd. In Australië kwam dit vooral  door Duitse immigranten. Riesling is vrij belangrijk in de koelere streken van Zuid-Australië (Clare Valley), waar de wijn een rijker, limoenachtig en een aantrekkelijk fruitig karakter heeft. Hij komt ook voor in het zuidelijk eiland van Nieuw Zeeland en in de koele regio van Elgin in Zuid-Afrika. Verder gedijt de druif goed in Canada, waar hij instaat voor schitterende icewine  en de staat New-York.

De degustatie

Bij de kennismaking en verwelkoming proefden we Apostelhoeve Riesling Cuvée XII 2017. De wijn heeft een verfrissende stijl met een correcte dosering die zorgt voor een evenwichtige schuimwijn.

Bij de degustatie werden 38 wijnen geproefd verdeeld over 6 flights. In dit eerste deel bespreken we de eerste drie flights. Zoals eerder gezegd werd alles blind geproefd. Stefaan had in elke flight telkens wijnen van één BeNe wijnbouwer geplaatst tegenover buitenlandse riesling. Wat iemand achteraf deed opmerken dat het misschien ook interessant was geweest om de wijnen van de lage Landen door elkaar te proeven.  Niemand van de wijnbouwers was op de hoogte wanneer en in welke flight zijn wijn aan bod kwam.

Opmerking: over de keuze van de ‘benchmark’ wijnen kan gediscussieerd worden (wat via FB ook gebeurde). Iedereen die de namen van de wijnen leest, zal wellicht vinden dat andere wijnen beter zijn als benchmark. Toch vind ik dat de geproefde buitenlandse wijn goed gekozen waren en goed geplaatst tegenover de riesling wijnen uit België en Nederland.
De wijnen van de lage landen zijn meestal jonge aanplantingen. Dat proefden we ook in het zuivere fruit in de wijn. Omzeggens geen wijn uit de lage landen was zgn. ‘pétrolé’. Daarom is het nog meer complimenteus dat zij in deze degustatie zo goed naar voren komen.

Flight 1 Hoeve Nekum
Nederlandse Landwijn – Familie Bollen
Wijndomein vlakbij Maastricht in Jekerdal.
Gestart in 1988 en sindsdien riesling aanplantingen

  1. Hoeve Nekum riesling 2017
    Rijpe neus van rijp fruit, kweepeer en lindenbloesem. In de achtergrond ruiken we een hint van honing. Frisse smaak met goed balans zuur/zacht.
    In de middellange afdronk proef ik een lichte oxidatie en een puntje karamel
  2. Hoeve Nekum 2016
    Heel aangename en opvallende bloesem in de aanzet. Gevolgd door een korf fruit waarin rijpe en zoete perzik en frisse tonen met elkaar jongleren. Goed gestructureerd met fijne zuren, volumineus en aangenaam bittertje in de middellange afdronk. Knappe wijn met potentieel.
  3. Domaine Boeckel Brandluft 2015 (Alsace)
    In de aanzet opvallende pétrolé toets die vermindert met opschudden. Brandluft is een zonrijke regio en dat is hier duidelijk te merken. We ruiken amandelspijs en gekonfijte abrikoos. Rijpe en licht vettige aanzet in de mond met onderliggend kenmerkend zuur en in de afdronk wat restzoet. Geen grote wijn, maar wel vrij evenwichtig.
  4. Hoeve Nekum 2015
    Opvallend: in de aanzet munt en eucalyptus. Daarna vrij exotisch met rijpe ananas. Beetje logge structuur met soepele smaak van overrijp fruit. Deze wijn mist wat spanning.
  5. André Stuber Réserve 2017 (Alsace)
    Discrete aanzet, ruikt wat vegetaal en licht gebrand. Niet zo aantrekkelijk. Strakke aanzet met wrange afdronk. Mist middenstructuur. Eerder eenvoudige stijl, die voorbijgaat aan een kenmerkende riesling.
  6. Hoeve Nekum 2014
    Florale aanzet met aantrekkelijk frisse citrus, abrikozenschil en lichte kruiden. Goede mondstructuur met veel evenwicht tussen zuur en zacht. Sappige wijn met pepertoets in de verfrissende afdronk. Heel knappe en harmonieuze wijn.
  7. Weingut Franzen Calmont Bremmer 2013
    duidelijk geëvolueerde neus met wat pétrolé toetsen. We ruiken ook gekonfijte abrikoos. In de mond proeven we koolzuurgas en een pittig, licht dominant zuur. In de mondaroma’s opvallende pétrolé en honing. Deze wijn is niet echt in evenwicht. Binnen de flight is het de meest geëvolueerde wijn.

Welke wijn blijft me bij?

De wijnen van Hoeve Nekum tronen boven de andere uit.
Blijven in de herinnering: 2017, de veel belovende 2016 en een schitterende 2014
Flight 2 Domein Steenberg
Nederlandse Landwijn
Wijndomein in Gulpen -Zuid-Limburg. Sinds 2008
Wijnmakers: Marc en Luc Creusen en Stan Broecheler

  1. Domein Steenberg 2016
    Wijn met veel complexiteit, zowel in de geuren als in de mond. We ruiken bloesems, citrus, mineraal (natte stenen), steenvruchten, perzikschil. Frisse aanzit met veel jus, sappige stijl.
    in de lange afdronk een hint van peper en licht, aangenaam bittertje. Heel prettige en harmonieuze wijn.
  2. Weingüt Dönnhoff Kahlenberg 2014 (Nahe D)
    Vrij complexe aroma’s met talrijke geuren die elkaar voortdurend afwisselen. Dit is een vrij complexe wijn. We ruiken gekonfijt fruit, perzik met daarin verweven kruidige tonen en natte stenen. De finesse van de geuren zet zich verder in de mond. Veel sap, fijn zuur en lange afdronk met pepertoets. Levendig fris en rijk. Knappe wijn.
  3. Domein Steenberg 2017
    Eerste neus is vrij aards, na opschudden sluit de wijn zich, maar wordt wel fruitiger. In de smaak volle aanzet, maar vrij korte afdronk en licht groene zuren. Wijn met een dipje.
    Noot en info wijnbouwer: 2017 was moeilijk jaar met veel meeldauw en dat laat zich merken in de wijn. Sommige proevers geven de wijn respijt. Ik ben eveneens overtuigd dat de wijn nog extra tijd nodig heeft om te versmelten.
  4. Spioenkop 2016 Elgin Zuid-Afrika
    In de aanzet veel petroleumachtige geuren die alles overheersen. Onderliggend neem ik limoenschillen waar, maar vooral de bittere toetsen. De smaak is niet evenwichtig met veel zuur, groene en bittere toetsen. Ik proef wel veel jus en peper in afdronk.
    Noot: deze wijn proefde ik vroeger enkele keren met telkens een positieve beoordeling. Tijdens de Rieslingtafel was het een ontgoocheling. Toch was het ook geen foutieve fles. Eind augustus las ik een beoordeling van Tim Atkins, een bekende wijnschrijver die de Spioenkop riesling de hemel in prijsde: “Consistently the best Riesling in South Africa”.
    Misschien verkeerd opgeslagen of slechte evolutie in de fles?

Welke wijn blijft me bij?

Ik onthou Domain Steenberg 2016 en de klassevolle Duitse wijn uit Nahe van Weingut Dönhoff.

 

Flight 3 Wijndomein Aldeneyck
Wijndomein in Aldeneik / Maaseik
BOB Maasvallei Limburg
Eigenaars/wijnbouwer: Karel en Tine Henckens – Linssens

  1. Aldeneyck 2016
    De aanzet is zuiver met fruitige geuren waarin citrus en ananas naar voren komen. We ruiken ook een hint van munt. Na opschudden meer florale geuren. De smaak is evenwichtig met een licht zoet puntje in de middellange Goed gebalanceerde wijn, maar mist een beetje de spanning en mineraliteit van een grote riesling
    Noot: deze wijn kreeg 20% malo, wat wellicht de lichtzoete impressie geeft in de afdronk.
  2. Weingut Leitz Eins Zwei Dry 2017 Rheingau
    Interessante en vrij complexe aroma’s met veel variatie. We ruiken abrikoos, kruidigheid en gekonfijte citrus. Na opschudden meer mineraal en wat groen loof. De complexiteit wordt bevestigd in de smaak met een frisse aanzit, waarin mineraliteit en kruiden naar voren komen. Heels sappig wijn met levendige zuren en lange afdronk.
  3. Aldeneyck 2017
    Eerste indruk in het glas is beetje restgas. Vrij gesloten in aanzet. Na opschudden ruiken we steenvruchten en een zoete impressie met een hint van petrolé. De smaak is licht spritsig met goed zuur en veel jus. Boeiende wijn met goede spanning en lange afdronk. Een wijn met potentieel.
    Noot: het sap bleef 1 dag en 1 nacht in contact met de schillen
  4. Aldeneyck 2018 (vatstaal)
    We ruiken in de aanzet een hint van vanille en intens floraal. Daarna meer citrus en gele vruchten. De smaak is vrij rijp met mooi zuur en puntje restsuiker. Alles zit in deze wijn, maar moet nog versmelten. In elk geval een heel beloftevolle wijn met groot potentieel.
    Noot: 20% malo
  5. Weingut Wittmann Von Kalkstein 2018 Rheinhessen
    Dit is een herkenbare stijl van strakke en droog gevinifieerde riesling. In de geuren komen gekonfijte geuren en citrus naar voren. Ik proef iets meer alcoholwarmte. Pittige en levendige zuren in de mond, veel sap en lange afdronk.


Welke wijn blijft me bij?

Ik ben gecharmeerd van Aldeneyck 2018 die ik veelbelovend vind. Einz, Zwei, Dry was de wijn met meeste spanning. Ook Aldeneyck 2017 beviel mij.

 

Wordt vervolgd
De riesling tafel in de Apostelhoeve : DEEL 2 De namiddagsessie

Persreis Turkije vervolg… De wijndomeinen uit Thracië

Château Nuzun

Dit “boutique” wijndomein is eigendom van Nazan en Necdet Uzun.
Het echtpaar zijn beiden ingenieur en werkten lange tijd in Silicon Valley in de VS. Daar maakten ze kennis met de Californische wijnen. De appreciatie was groot en stilaan groeide het idee om zelf wijn te produceren in hun thuisland. Zij ontdekten dat het klimaat in Thracië omzeggens gelijk was aan Californië en dus perfect voor de verwezenlijking van hun droom.  Het domein ligt in het dorpje Çeşmeli langs de Zee van Marmara. De eerste wijngaarden werden aangelegd in 2004. Vandaag worden 7 hectare wijnaarden bewerkt. Op mijn vraag waarom ze uit de VS teruggekeerd zijn, vertelt gastvrouw Nazan, dat ze vooral terug wilden naar de natuur.
Vanaf de eerste dag werd gestreefd naar biologische wijnbouw en sinds 2010 is het domein biologisch gecertificeerd. Er wordt zo weinig mogelijk ingegrepen in het vinificatie proces. “We willen de natuur zijn werk laten gaan, zonder enige interventie”. De bodem wordt jaarlijks geanalyseerd en er wordt enkel gewerkt met natuurlijke compost. De wijngaarden worden ook niet geïrrigeerd. De vergisting van de wijnen gebeurt in roestvrijstalen tanks, met een combinatie van cultuurgist en endogene gisten. Momenteel zijn de wijnmakers bezig met het ontwikkelen van een eigen gistcultuur. Na de gisting rijpen de wijnen in deels nieuwe, deels gebruikte barriques van Franse eik. De productie is ongeveer 20.000 flessen. Er is geen export.
Opmerking: we proeven vooral oudere jaargangen. Dat komt omdat de eigenaars er voor kiezen om hun wijnen zeer lang te lageren. “Wij opteren voor een Spaanse stijl op vlak van veroudering” zegt Nazan. De range Château Nuzun is de ‘signature’ wijn.

Tasting

Rosé 2013
Zeer kruidige en pittige rosé wijn op basis van een assemblage van merlot, syrah, zinfandel en de autochtone öküzgözü.  Deze wijn was oxidatief en volgens mij te oud geserveerd.
Noot: in 2014/2015 en 2016 werd geen rosé geproduceerd door zeer kleine oogsten. 2017 is een middelgrote oogst.

Cabernet Sauvignon / syrah 2008 (druiven aangeplant in 2005) – 12m Franse eik. Deze wijn is bepaald door zijn leeftijd. Zeer kruidig en specerijenrijk. De smaak is volgens ons iets te oud.
We proefden vatstalen van Chateau Nuzun 2013, 2015 en de 3 weken gebottelde 2012.

Alle stalen zijn opvallend sappig – juicy – met pittige zuren. De wijnen zijn ook meestal rijk aan specerijen. Over het algemeen zoeken de wijnmaker naar geconcentreerde wijnen met veel aroma’s. Volgens mij zijn de wijnen van Châtaeu Nuzun beïnvloedt door een rijpere en rijkere Californische wijnstijl.

wijnbouwer
Arcadia Vineyards

Dit domein werd in 2005 opgericht door ondernemer Özcan Arca, samen met zijn dochter Zeynep. Zij studeerde in Parijs en was lange tijd actief in de film- en muzieksector. Vooraleer ze, samen met haar vader in de wijnindustrie stapte deed Zeynep stages in Frankrijk, Nieuw Zeeland, Spanje en de VS.
Bij de aanplant van de eerste wijngaarden werd beroep gedaan op Professor Alain Carbonneau, een expert op vlak van viticultuur van de universiteit van Montpellier
Over heel Turkije werden wijngaarden bezocht en bodemonderzoek verricht. Met als conclusie dat de bodem en klimaat van Thracië het meest beantwoordde aan hun wensen. De regio was in de oertijd een zee. Dat zorgt vandaag voor een ondergrond met veel  sporen van maritieme oorsprong.  Zilte klei, kalk, zandsteen en graniet zijn het meest voorkomend.  Van bij de aanvang werd via bodemonderzoek beslist welke druif op welke bodem aangeplant zou worden. Er wordt nergens geïrrigeerd.
Het wijndomein van 35ha ligt in een dorpje bij de stad Lüleburgaz in de provincie Kırklareli en heeft tevens een mooi 4* hotel, met schitterende zichten op de omliggende wijngaarden en de bergen. De ultramoderne wijnkelder ligt deels onder het hotel waarbij gebruik gemaakt wordt van de zwaartekracht. Alle wijnen die we proefden hebben opvallend veel en fijne zuren. De druiven: sauvignon blanc, sauvignon gris, pinot gris, narince, sangiovese, cabernet sauvignon, cabernet franc en merlot.

Tasting
We mochten als eerste kennismaken met de nieuwe mousserende wijn van het huis. Deze methode traditionelle werd voor de eerste keer geproduceerd van de inheemse narice druif. Er werden slechts 500 flessen gemaakt. Na de tweede gisting bleef deze wijn 5 maanden ‘sur latte’. Hij is 11g gedoseerd. Heel fruitige stijl met subtiel bittertje op het einde. Korte afdronk maar zeker een verdienstelijke wijn die zeer toegankelijk is.

Odrisya Narince
Narince is een druif die afkomstig uit Midden-Anatolië. We ruiken een ‘sauvignon’ neus met appel en citrus en een hint van vlierbloesem. Sappige, verfrissende smaak met licht bittertje in de afdronk.

Pinot Gris 2015
Zachte neus met een hint van amandel. Smaak is vol en mondvullend met amandelbittertje in afdronk. Mooie, complexe wijn

Arcadia Gris 2015
De basis voor deze wijn is 45% pinot gris en 55% sauvignon gris. Rijpe neus met geel fruit, veel ananas. Goede fraîcheur in de smaak met sappige afdronk. Mooie wijn.

Merlot 2013
6 maanden houtlagering in barriques, waarvan 10% nieuw. Intens fruitig met donker fruit in aanzet. Daarna veel chocolade en peper. Sappige smaak met mooi zuurtje. Zachte tannines. Toegankelijke, lekkere wijn

Blend Cabernet sauvignon (55%), cabernet franc (5%) en merlot (40%) 2012
12 maanden houtgelagerd = 6 maanden op nieuw hout / 6+ maanden in gebruikte vaten
Sappige, vrij evenwichtige wijn met lichte evolutie, maar alles is mooi geïntegreerd. Goede wijn.

Blend Cabernet Sauvignon (85%) – merlot (15%) 2013
21 maanden houtgelagerd
Neus met veel zwart fruit en chocolade. Wat later een hint van eucalyptus.
Goede structuur maar in afdronk beetje karamel = beetje storend.

Cabernet Franc 2013
Knappe wijn. Veel sap, versmolten tannines en goede fraîcheur.  Hout is mooi versmolten. Een wijn om te volgen, ook in toekomstige jaargangen.

hout
Chamljia Winery

Het wijndomein van Mustafa Çamlıca ligt op de uitlopers van het Strandja massief. Dit oude gebergte met een bodem van 350 miljoen jaar oud bevat veel kwarts. De wijngaarden liggen langs de Via Militaris, een Romeinse historische route die liep van Constantinopel naar Rome.
Omwille van het mesoklimaat is dit een zeer interessant wijngebied.
“Wij produceren “Cool Climate Wines”, vertelt onze gastheer. De 85ha wijngaarden liggen verspreid over tientallen kleine percelen op een hoogte tussen 100 en 430m. Het Srandja gebergte heeft een complexe bodemstructuur. De basis is kalkleem met tal van mineralen, fossielen en verschillende aardlagen waarin kwarts en graniet voor komen. De aanplant van de druiven gebeurde op basis van strenge bodemanalyses.
De regio heeft ook verschillende mesoklimaten. Het risico op voorjaarsvorst en hagel is bijzonder groot, zelfs tot in de maand mei. In sommige jaren is er een verlies van een derde van de oogst.
De wijngaarden worden zorgvuldig en zo natuurlijk bewerkt. Mustafa kiest voor een hoge densiteit in de wijngaarden. Sommige percelen hebben tot 10.000 ranken per hectare. Dat zorgt voor een grotere concurrentie en diepere wortelgroei. De doelstelling van de wijnmaker is de productie van wijn die van nature fijne en hoge zuren bevatten.
“Wij willen vooral elegante en levendige wijnen maken, eender van welke druif”.  De eerste wijngaarden werden aangelegd in 2006 met een eerste productie in 2008.
Leuk detail: de naam van het domein is een speelse verwijzing, een soort fonetische vorm van hun naam en de kunstzinnige en speciale etiketten zijn ontworpen door İrem, de dochter van Mustafa.

Tasting

Narince 2016
Druiven uit een wijngaard op 400m hoogte, 40km van de Zwarte Zee.
Zuivere kwartsgrond met graniet en gneis. Deze wijngaard levert kleine rendementen, met maximum 30hl/ha.
De neus is opvallend zachtaardig met exotisch fruit en een hint van zoet fruit. De smaak is sappig met verfrissend citrus-zuurtje. Zeer soepele en toegankelijke wijn.

Albarino (2/3) en narince(1/3) 2016
Deze albarino druiven werden geïmporteerd uit Portugal. Het resultaat van deze assemblage met de inheemse narince is bijzonder goed geslaagd. Fijne en aangename geuren van rijp fruit, appel en een hint van venkel. Rijke en volle smaak met zuivere, verfrissende afdronk. Heel mooie wijn.

Kara Sevda Papaskarası 2016
Deze druif is de vader van de Hongaarde Kadarka.
Mustafa maakte deze wijn “à la Bourguignonne”. 100% volledige trossen
= maceration carbonique. Deze druif is de laatst geoogste druif op het domein.
Aanzet in de neus: fruitsnoepjes en opvallende viooltjes geur met kruiden en hint van specerijen. De smaak is sappig met elegante tannines en lange afdronk. Hij eindigt met een fijn levendig zuur. Een knappe, heel lekker wijn, een ware ontdekking!

Mavroud 2016
Dit is een vatstaal. Soepele wijn met karamel in de neus en wat peper. Kreeg 1 jaar houtlagering. Niet zo overtuigend.

Kalecik Karası 2016
Oorsprong druif: regio van Ankara
De wijn kreeg 12m vatlagering. Perceel met pure kalkleem.
In de neus veel rood fruit.  Zeer sappige aanzet met mondvol fruit en fijn zuur op het einde. Lange afdronk. Slechts 4000fl. Knappe wijn en tevens Hanne’s favoriete inheemse druif.

Blend cabernet sauvignon (58%), cabernet franc (24%), merlot (18%) 2015
Druiven uit perceel met veel versteend hout. Vatstaal.
Rijping: 22m barrique – 100% nieuw hout waarvan 90% Franse eik, rest Amerikaans en Hongaars hout.
Eerste geur is “echt” cabernet sauvignon met cassis, peper en subtiele munt.
Wat later komt het hout opzetten, met lichte dominantie.
Wijn met potentieel. Toch vraag over zin van 100% nieuw hout

Umurbey Saraplari

Dit kleine, zeer gerenommeerd wijndomein met 12ha wijngaarden is een echte Boutique winery. In Turkije wordt een ‘boutique’ wijnhuis omschreven als een Château-style winery. Er worden jaarlijks 100.000 flessen geproduceerd, uitsluitend van eigen druiven. Het is ook een van de oudste wijndomeinen in de regio. Het wijnhuis werd opgericht in 1993 door Umur Arner en ligt vlak bij het stadje Tekirdag, op een boogscheut van de Zee van Marmara. Umur Arner is een zeer goede wijnmaker met veel aanzien, die uiterst zorgvuldig vinifieert.  Hij houdt van sauvignon blanc en maakt daar zijn specialiteit van. Daarbij is hij een man die niet bezig is met de vorm, maar wel met de inhoud. Geen toeters en bellen, maar een sobere aankleding van de flessen.  “De wijn in de fles is belangrijk, niet het etiket”, zegt Umur. De eerste wijnen werden geproduceerd in 1998.  Er is geen export en alle wijnen worden in Turkije verbruikt, hoofdzakelijk in de betere restaurants in Istanboel. Het wijndomein heeft tevens een eigen restaurant met een lekkere keuken.
Alle wijnen zijn gemaakt met Franse druivenvariëteiten: sauvignon blanc, chardonnay, sémillon, cabernet sauvignon, merlot en syrah.
Er worden 8 verschillende wijnen geproduceerd. De witte wijnen zijn allen monocépages. Er  wordt ook weinig of niet ingegrepen in het vinificatieproces. De rode wijnen krijgen houtlagering, met gemiddeld 1/3de nieuwe vaten. De syrah ligt aan de basis van Umurbey Blush, een roséwijn.

inox1

Tasting

Sauvignon blanc 2016
Kleine rendementen 40/42hl/ha.
Sauvignon blanc is belangrijk en zorgt voor een vijfde van de hele productie.
mooie, aantrekkelijke neus met veel citrus en natte bodem. Zeer zuiver.
Lekkere, sappige smaak, met frisse aroma’s en lange afdronk. Knap gemaakte wijn.

Cabernet sauvignon / merlot blend 2012
Juiste verhouding niet medegedeeld. Accent op cabernet sauvignon
12 maanden barrique – 6m nieuw hout + 6m gebruikt hout
Aantrekkelijke aroma’s met  veel rood fruit. Sappig fruit dat zich verder zet in de mond. Fijn zuur en edele tannines. Mooie wijn.

Zelfde wijn 2013
Zelfde stijl met veel fruit in aanzet, maar hier in de evolutie iets meer kruiden en een hint van specerijen. Sappige smaak met pittige tannines. Middellange afdronk. Goede wijn.

Barbare Vineyards

Barbare is het geesteskind van ondernemer Can Topsakal, de eigenaar van voetbalclub Galatasaray. Het wijndomein startte in 2000 en omvat 10ha wijngaarden. Jaarlijks worden 120.000fl wijn geproduceerd op basis van Franse druivenrassen: cabernet sauvignon, merlot, syrah, grenache en mourvedre. Er wordt topkwaliteit beoogt.
Daarom laat de eigenaar zich adviseren door de Franse consulent-oenoloog Xavier Vignon, een specialist in Rhône stijl wijnen. Hij begeleidt talrijke domeinen en châteaux in de zuidelijke regio’s van Frankrijk. Het domein heeft ook een hotel met 33 kamers, je kan er gaan eten en proeven en er kunnen feesten e.d. georganiseerd worden.
De eerste wijngaarden van Barbare werden aangelegd in 2002 maar het was wachten tot 2007 voor de eerste wijnen werd geproduceerd. De eerste verkoop startte in 2011.   Zowel in de wijngaard als in de wijnkelder wordt organisch gewerkt. Het domein kreeg een erkenning van Ecocert als biologisch wijnbedrijf. De wijngaarden liggen rond de moderne wijnkelder waar alle druiven verwerkt worden met minimale interventies. Alle wijnen vergisten in RVS en daarna geblend. Door de dichte ligging is de afstand tussen wijngaard en wijnkelder uiterst kort en is er geen risico op oxidatie van de druiven. In de wijngaard worden bewust kleine rendementen geoogst, o.a. door een intense groene oogst. Barbare Vineyards produceert enkel rode wijnen en uitsluitend assemblage wijnen. De intense aanwezigheid van syrah, mourvedre en grenache heeft veel te maken met de goede relatie met Château Mont-Redon uit Châteauneuf-du-Pape.

Tasting

Cabernet sauvignon / merlot blend rosé 2015
Heel droge stijl, licht grijze rosé wijn = ‘vin gris’
Wordt geproduceerd via pressurage directe.
Deze wijn overtuigt ons niet.

Barbare Cabernet sauvignon / merlot 2011
Basis: druivenstokken uit Bordeaux
Rood fruit, een tikje kruiden in de achtergrond. De smaak is opvallend soepel met bijna onmerkbare tannines. Mist structuur en karakter
Conclusie: eenvoudige toegankelijke wijn.

Ambiance 2012 GSM blend
Basis = 48% grenache
Mooie en interessante aroma’s. Veel chocolade en donker, warm fruit en pruimedanten. In de smaak komen drop en kruiden naar voren.
Bijna typische Rhône stijl. Goed sappig met zachtaardige tannines.
Goede wijn.

Prestige 2010
Blend van cabernet sauvignon, merlot, grenache en syrah.
Verbleef 18m in barriques
Mooie aantrekkelijke geuren met weinig evolutie voor een wijn van 2010.
We ruiken veel cassis, peperachtige tonen en een hint van eucalyptus.
De smaak is sappig met versmolten tannines en correct, evenwichtig zuur.
Middellange afdronk. Goede wijn.

Prestige IX / XI / XII
= blend van drie jaargangen
Basis: grenache, syrah, mourvedre, cabernet sauvignon en merlot
Vergisting in RVS en daarna 36m in barriques. Productie slechts 3600fl
Zeer intense geuren van donker fruit, chocolade en kruiden. We ruiken tevens een hint van garrique in deze wijn. De smaak is bijzonder krachtig met  zeer veel sap en opvallend levendige zuren. De 15% alcohol levert een stevige structuur en een lange afdronk. Belangrijk: kelderfris schenken.

Château Kalpak

Dit belangrijke wijndomein heeft vermoedelijk het grootste aanzien van alle wijnhuizen in Turkije. Het schitterende bouwwerk ligt boven op een heuvel, waar de wijngaarden, op de flanken een soort hoefijzer vormen. Wat een uitzicht.
Eigenaar Bülent Kalpaklioglu was in een vorig leven investeerder en bankier in de VS en Parijs. Als groot wijnliefhebber bezocht hij verschillende wijngebieden, o.a. Napa Valley dat bij hem een grote indruk maakte.
Eens terug in Turkije vond hij geen wijn die dezelfde kwaliteit kon bieden en besloot dan maar om zelf wijn te maken. Na onderzoek in verschillende streken, besloot Bülent om zich te vestigen in Thracië, vooral omdat bodem en klimaat in deze streek de hoogste kwaliteit biedt.
Als ervaren zakenman stelde hij zich één belangrijk doel: een Château wijn maken, stijl ‘Vin de Garage’, zoals in Bordeaux.  Aanvankelijk was het niet de bedoeling om een commerciële wijnbouw op te zetten. Hij wilde enkel wijn voor zichzelf.
Het domein is vandaag 12ha groot en bestaat uit een grote mozaïek van kleine percelen. Veel percelen liggen op uitlopers van grote heuvels, waar een goede drainage is. De wijngaarden hebben een gemiddelde densiteit van 5000 planten/ha en er worden kleine rendementen geoogst. Rondom de meeste percelen ligt een bos, die een natuurlijke bescherming biedt tegen al te hevige wind. Toch is er voortdurend een frisse bries uit de Zee van Marmara. Dat zorgt voor goede en gezonde wijnranken.
Elk perceel wordt apart geoogst en verwerkt. Gemiddeld duurt de oogst tot 130 dagen. Op alle vlakken van de viticultuur is ernstig nagedacht. Zo zijn de snoeiwijzen van elke druif anders en worden de trossen geteld en gewogen bij de eerste kleurvorming (véraison) om daarna een vendange verte toe te passen. Ook wordt de fotosynthese berekend en wordt een streng loofwand beheer toegepast.
Het duurde 12 jaar vooraleer Bülent zijn domein klaar kreeg om wijn te produceren, maar het duurde 20 jaar vooraleer hij werkelijk zijn eerste wijn maakte. De eerste wijn kwam in 2013 op de markt.  Intussen reisde hij heel de wijnwereld rond en bezocht 150 topdomeinen. Uit al deze bezoeken maakte hij een synthese die leidde tot de creatie van een unieke, kwaliteitsvolle wijn.
Zijn relaties met Bordeaux wijnhuizen en plantenkwekers maakte dat hij het mooiste en beste plantgoed kon kopen, waarbij hij refereert naar de kwaliteit van Château Cheval Blanc.
Château Kalpak wordt gemaakt van een blend van cabernet sauvignon, merlot, cabernet franc en petit verdot. “Ik vertrek vanuit volgende gedachte, vertelt Bülent, “80% gebeurt in de wijngaard, 20% gaat verder in de wijnkelder”. De druiven worden manueel geoogst en passeren via een trieertafel, waar 14 vrouwen de druiven controleren en selecteren.
In de wijnkelder gebeurt het transport van de druiven via zwaartekracht, in geen geval wordt gepompt. Tijdens de gisting en maceratie van 2 à 3 weken worden zowel manuele als pneumatische pigeage toegepast. Voor de gisting krijgt de most een koude maceratie van 3 tot 6 dagen. De gisting gaat door in houten fusten, waarbij elk perceel zijn eigen fust heeft.
Alle wijnen rijpen 36 maanden in barriques en vaten. Ook in de keuze van zijn vaten is Bülent zeer professioneel. Alle hout is 48m gedroogd en elk vat is geselecteerd op basis van de dikte van de poriën. Hij heeft zowel 225, 300 als 500 liter vaten. Elke week wordt ouillage toegepast, om de 6 tot 9 maanden soutirage en de gebruikte vaten worden gepoetst met ozonwater.
Volgens Bülent, die in zijn wijnen terug gaat naar oogstjaar 2010, heeft hij nog nooit een slechte oogst gehad. Enkel in 2013 was er een beetje hagel, maar er waren nauwelijks gekwetste druiven. Deze werden dan ook niet gebruikt.
“Ik heb maar een streefdoel”, zegt Bülent, “alles draait rond evenwicht, rond balans”.

Tasting.
Bülent liet ons blind drie jaargangen Château Kalpak proeven.

Library Wine Clos Arapli 2010
Blend van cabernet sauvignon en merlot
intense wijn met aangename pepertoets in de aanzet, gevolgd door rijp fruit met daarin een hint van menthol, fraîcheur.
Deze toon vinden we terug in de smaak met een frisse sappigheid. Zeer lange en juicy afdronk met verweven tannines. Zeer evenwichtige wijn en bijzonder mooie wijn.

Château Kalpak 2010
Blend van de vier druiven cs, cf, m, pv
Deze wijn is anders dan de library wine. Pittiger en kloekere tannines. Hele zuiver met ellenlange afdronk. Nog veel potentieel. Zal mooi evolueren.
Heel mooie wijn.

Château Kalpak 2012
Is duidelijk dezelfde stijl als 2010, maar tikkeltje voller. Veel donker fruit, cassis. Goed verweven houttonen die het fruit dragen. Ferme smaak en structuur. Stevige tannines en frisse afdronk. Nu al evenwichtig, maar veel potentieel.

Château Kalpak 2013
Net als de vorige wijnen valt vooral de intensiteit op, zowel in de aroma’s als in de mond. Steeds ook de fijne aciditeit en volle mondstructuur. In deze 2013, met zijn lange afdronk ruiken we ook wat eucalyptus. Dit is een bijzonder elegante wijn.

Gali Vineyards

Dit wijngoed van Hakan Kavur en zijn echtgenote ligt op de landengte tussen de Zee van Marmara en de Egeïsche Zee. Het domein ligt langs een militaire basis waar je doorheen moet om bij het wijnhuis te geraken.  Door het wijngoed loopt de historische oude route van Istanboel naar Gallipoli. De unieke ligging tussen twee zeeën zorgt voor een speciaal microklimaat met een stevige zeebries en veel zon.
’s Morgens is er veel mist die voor verfrissing en water zorgt. Er wordt niet geïrrigeerd. Daarnaast is er ook een groot temperatuurverschil tussen dag en nacht. Het domein is 48ha groot waarvan 24ha wijngaarden en een groot aantal amandel- en walnotenbomen.
De familie Kavur werkt biodynamisch, zonder enige interventies in de wijngaard. Hun basisfilosofie is: zo natuurlijk mogelijk. “We maken wijnen die onze levensvisie weergeven”, zegt Hakan. Het echtpaar zijn beiden ingenieur en streven ernaar om natuurwijnen te maken. De wijngaarden liggen verspreid over drie heuvels met een bodem waarin veel kalkleem aanwezig is. De densiteit is eerder laag met 3000 planten/ha.
De druiven: 78% van de aanplant is merlot, 14% cabernet franc en 8% cabernet sauvignon. Recentelijk werd viognier aangeplant als een soort testcase.

IMG_4205 (Small)

Tasting

Evreshe 2012
Blend van merlot, cabernet franc en cabernet sauvigon met 12m barrique
Deze wijn is niet gefilterd. Evreshe is de naam van de vallei waar het domein gevestigd is.
Intens fruitige geuren met voorop aardbei en rode bessen. Wat later een licht benadrukte alcoholwarmte in de neus. De smaak is verfrissend met pittig, levendig zuur en kloeke tannines. Ook hier een lichte walm van alcohol.
Afwachten hoe deze wijn zal evolueren.

Gali 2011
Premium Wine – Blend van 85% merlot en 15% cabernet franc
Druiven uit lieu-dit. Opvoeding 36m in een jaar oude barriques
Aangename fruitige geuren, met opnieuw veel aardbei en rode bessen. Na opschudden kruidiger en licht vanille tonen van het hout. De smaak is andermaal zeer pittig met levendig zuur en stevige tannines. Correcte wijn met bewaarpotentieel.

Gali 2011 Pure Merlot
100% merlot – zeer lage rendementen 25hl/ha
2011 was zeer droog, zonder enige druppel regen. De eerste regen viel rond 10 september en de oogst was op  07/09, net voor de regen.
Rijke neus van warm fruit en kruiden. De smaak valt wat tegen. Hoge zuren en eerder harde, droge tannines. Niet zo evenwichtig.

Gali 2012 Eternity
Late Harvest van 100% merlot – geoogst eind oktober
Wijn met 48gr RS
Zeer geconcentreerd rood fruit, zoet impressie van pruimencompote. De smaak is rond en zacht met beschaafd zoet. Goed zuur in contrast met subtiele tannines. Heel mooie wijn. Niet enkel als dessert wijn te gebruiken. Bijvoorbeeld met hazenpastei en rode chutney.

Gali Gallipoli Centenary Wine 1915 – 2015
Blend van 85% merlot en 15% cabernet franc uit specifieke wijngaard.
Deze wijn werd gecreëerd als herinneringswijn van de Slag om Gallipoli of Cannakkale. Op het label een klaproos als symbool van WO I.
Geen proefnotities

Suvla

Suvla Estate ligt in het dorpje Eceabat, helemaal in de punt van het schiereiland van Gallipoli. De naam van het domein verwijst naar een baai met dezelfde naam in de Egeïsche Zee. Het grote wijndomein heeft een schitterend proeflokaal waar veel wijnen kunnen geproefd en aangekocht worden. Tevens is het een goed draaiend restaurant.  We kregen een uitgebreide degustatie van 14 wijnen – ze produceren 27 verschillende wijnen – in aanwezigheid van de jonge Bulgaarse oenoloog Dimit Dimovri . De man studeerde in Montpellier, samen met de Belgische wijnbouwer Martin Bacquaert.
Het domein heeft 50ha eigen wijngaarden, maar dit is niet voldoende voor de eigen productie. Er wordt ongeveer evenveel aangekocht. De productie is 600.000 flessen. De aanplant gebeurde tussen 2003 en 2009.
Suvla is eigendom van de vroegere directeur van Microsoft. Ze produceren niet alleen wijn, maar telen ook olijven, graan, bloem, sesam, tomaten etc…
Alles wat geproduceerd wordt van eigen druiven en groenten is sinds 2011 volledig biologisch. Ze zijn sinds 2016 bio gecertificeerd voor 2 wijnen: een wijn op basis van 100% grenache en een wijn van chardonnay.
Er worden veel druiven aangekocht bij kleine telers die werken volgens de principes van het domein, maar niet elke teler werkt al biologisch.

Tasting

Kabatepe Beyaz White 2016
Blend van viognier, chardonnay en sauvignon blanc (noot: de blend is jaarlijks anders samengesteld).
Lichte fruitige aroma’s met herkenbare meloengeuren. De smaak is sappig, eerder licht met korte afdronk. In de nasmaak komt een harsig toetsje naar voren, dat niet iedereen kan appreciëren.

Suvla chardonnay 2016
100% biologische druiven van eigen wijngaarden – 100% roestvrijstaal
Eerder genuanceerde aroma’s die niet echt naar voren komen ‘braaf’.  We merken beetje ananas. De smaak is licht met een goede fraîcheur.
Niet groot, maar wel correct.

Suvla sauvignon blanc 2016
Moeilijke wijn met minder aantrekkelijke aroma’s waarin groene paprika en tomatenloof naar voren komen. Iets teveel pyrazines.
De smaak is vlak en onevenwichtig. Matige wijn.

Kınalı Yapıncak 2015
Regionale druif uit Thracië.  Deze wijn kreeg na de gisting in RVS een korte passage in houten vaten.
We ruiken steenvruchten in de aanzet, maar na opschudden komt een stevige opstoot van hout opzetten. De smaak is eerder vettig, niet al te aromatisch met licht bittertje in afdronk. Correcte wijn, interessant product.

Suvla Reserve Roussanne / Marsanne 2015
Druiven uit eigen wijngaarden. vergist in eiken vaten en 10m gerijpt in fusten van 2000l.
Prettige, florale aroma’s met rijp geel fruit. Aantrekkelijke neus. De smaak bevestigt en geeft goede evenwichtige structuur weer met goed volume.
Knappe wijn.

Suvla Grand Reserve Roussanne / Marsanne 2015
Eveneens van druiven uit eigen wijngaarden.
Vergist in nieuwe barriques en minstens 6m gerijpt in dezelfde vaten.
De neus is hout gedomineerd. Het is zoeken naar het onderliggend fruit.
Ook in de smaak komt het hout (te) sterk naar voren.
Vraag is of dit wel goed komt…

Blush Karasakız 2016
Deze autochtone druif wordt 50% geperst en 50% via saignée methode Verwerkt tot rosé. Heeft 4gr RS
Lekkere sappige rosé, die veel rood fruit weergeeft. De smaak is evenwichtig met goede balans tussen sap, fruit en zuren. Prettige zomerwijn.

Suvla Karasakız 2016
Vinificatie: 50% maceration carbonique en 50% klassiek
Veel rood fruit in de neus, met vooral rode bessen. De smaak is lekker, sappig, fijn zuur en zeer zachte tannines. Op het einde een klein niet storend bittertje.
Koel schenken en lekker bij een casse-croûte.

Suvla Reserve Karasakız 2014
Vergist in RVS en 13 gerijpt in gebruikte barriques.
Licht gekleurde wijn die aan pinot noir doet denken.
Mooie en aantrekkelijke geuren van rode vruchten waarin framboos.
Wat later lichte specerijentoets en peper. De smaak is lekker fris en sappig, fruitig en zeer evenwichtig met versmolten tannines. Lekkere drinkwijn. Ontdekking.

Suvla Karasakız / Petit Verdot 2014
Recioto stijl: eerst wordt wijn gemaakt van karasakız. Deze wijn krijgt een passage over de uitgeperste petit verdot druiven. Dat zorgt voor een eerder rustieke stijl met stevige structuur.
De aroma’s zijn herkenbaar: veel kersen op siroop, chocolade en vrij spicy met peperkoekkruiden. De smaak is krachtig en vol met stevige tanninestructuur. Mooie, krachtige bewaarwijn. Voor de najaar keuken.

Grenache Noir 2016
Biologische geteelde druiven uit eigen wijngaarden.
Vinificatie: 100% maceration carbonique.
Op onze vraag waar de opvallende vanille /  houtgeur vandaan komt: toevoeging van chips. Dat zorgt ook voor kruidige tonen. De smaak is zeer sappig, toegankelijk. Vreemd: in de mond weinig houtsmaak.
Onze conclusie: ietwat vreemde wijn die wat gekunsteld overkomt.

Suvla SIR 2012
SIR: letterlijk betekenis geheim
Blend van syrah en karasakız. 50% barrique / 50% RVS
Ook hier wordt recioto principe toegepast. Karasakız over syrah persing.
Heel aantrekkelijke neus van peper, specerijen, donker fruit, hint van zwarte chocolade. De smaak is zeer evenwichtig en aangenaam met subtiele nasmaak van gemalen zwarte peper. Mooie wijn.

Suvla Kirte 2014
Kirte is de historische naam van het dorpje Alçitepe (cfr Gallipoli oorlog) waar de druiven voor deze wijn vandaan komen.
Druiven uit eigen familiewijngaarden.
Blend van cabernet sauvignon, malbec, karasekiz
De blend is variabel naargelang het oogstjaar.
De aroma’s zijn intens met veel kersen, en tikje fruitalcohol. Onderliggend ook beetje kruidig. De smaak is sappig met goed zuur; maar naar het einde zijn de tannines eerder droog, zelfs met groen gevoel in afdronk. Aroma’s nochtans beloftevol…

Suvla Sur 2012
Bordelese blend van cabernet franc, cabernet sauvignon, petit verdot en merlot. Rijping: 100% nieuwe barriques
Zeer aantrekkelijke aroma’s: koffietonen, nootjes, zwarte vruchten en lichte aanwezigheid van vanille en hout. Wat later ruiken we ook wat zwarte peper.
De complexe neus wordt bevestigd in de mond met een sappige, evenwichtige smaak. De tannines zijn  korrelig maar aangenaam. Vrij lange afdronk. Goed geslaagd Bordeaux stijl.

Kennismaken met Turkse wijndomeinen

Verslag van een persreis.

Op uitnodiging van de Vlaamse Hanne Van Schelstraete trokken we een volle week langs 17 wijndomeinen in het westen van Turkije.
Hanne woont en werkt reeds 15 jaar in Turkije, waar ze, samen met haar partner Marc, vooral actief is als vertaler-tolk. Maar het bloed vloeit waar het niet gaan kan. Hanne Van Schelstraete is een goed opgeleide sommelier die de wijnwereld van nabij kent en op de voet volgt. Het ligt dan ook voor de hand dat zij veel interesse heeft voor de opkomende wijneconomie in Turkije. Deze wijntrip langs de Westelijk gelegen wijnregio’s met bezoeken aan een selectie topdomeinen was voor Hanne Van Schelstraete meteen ook een onderzoek naar de mogelijkheden i.v.m. wijntoerisme in Turkije en de mogelijkheden om deze zelf te organiseren.

proeven

Wijnbouw in Turkije, een verrassing?

Historisch gezien is Turkije een van de landen waar wijn zijn oorsprong vindt. Samen met andere landen uit de Kaukasus en Mesopotamië zijn in Turkije heel wat oudheidkundige sporen van wijnbouw terug gevonden. Wetenschappers gaan er van uit dat de landen rond de Eufraat en de Tigris mee bepalend waren voor de ontwikkeling van de wijnbouw. Sommige sporen gaan terug tot 7000j voor C.
Vanuit dit perspectief is het niet te verwonderen dat in Turkije wijn wordt geproduceerd. Toch kijken veel mensen vreemd op als je hen over Turkse wijnen verteld. Sommigen hebben minder goede ervaringen met de ‘all-in’ formules in de vele hotels langs de Egeïsche en Middellandse Zee, waar hoofdzakelijk eenvoudige tafelwijnen overvloedig geschonken worden.
“Turkse wijn, dat is toch simpele slobberwijn”, denken velen.
Daarbij is Turkije is ook nog een islamitisch land, waar je volgens velen normaal gezien toch geen wijn mag drinken. Allemaal vragen die we, bij onze aankomst in Istanbul, voor de voeten van Hanne Van Schelstraete smijten.
“Het klopt”, zegt Hanne, “Veel wijn wordt geproduceerd door enkele gigantische bedrijven. Sommigen onder hen zijn grote spelers. Ze produceren verschillende kwaliteitscategorieën, waaronder  hoogstaande, kwaliteitsvolle premium wijnen. Daarnaast is er natuurlijk ook een zee aan eenvoudige drinkwijntjes. Toch is er meer en meer aandacht voor kwaliteitswijnbouw.
Sinds het einde van de jaren negentig zijn meer dan 25 nieuwe bedrijven opgericht met veel aandacht voor de kwaliteit van de druiven. Velen bouwden ook een moderne en goed uitgeruste wijnkelder”.

Turkije is een van de grootste druiventelers ter wereld, maar meer dan 95% van de druiven wordt gedroogd en verwerkt tot rozijnen. De wijnbouw blijft dus een niche product.  Hanne vertelt ook dat in heel het land wijngaarden zijn aangeplant? Het toeristische Cappadocië heeft een bloeiende wijnindustrie, met als bekendste domeinen, Turasan en Kocabağ.
kaart
De overheid

Op mijn vraag hoe de overheid met de wijncultuur omgaat, vergelijkt Hanne de Turkse wetgeving met de Europese wetgeving rond het roken. Er mag geen openlijke promotie gemaakt worden voor alcohol en zeker niet in de vorm van advertenties. Anderzijds wordt de wijnbouw heel hoog getaxeerd, wat dan weer voor welkome inkomsten zorgt voor de overheid.
Tijdens de trip zullen we vaststellen dat wijnbars, winkels en wijndomeinen discreet aangekondigd worden. Maar nergens werd ons verteld dat de wijnindustrie gedwarsboomd wordt door de overheid. Bij enkele domeinen hoorden we wel dat de overheid niet altijd een gemakkelijke gesprekspartner blijkt, maar over het algemeen kunnen de wijndomeinen onafhankelijk werken. Vermoedelijk speelt het economische belang hierin een rol. Er wordt veel wijn geconsumeerd in Turkije. Bij enkele van de bezochte domeinen was er zelfs geen export omdat hun volledige productie in eigen land wordt geconsumeerd.

De trip, een overzicht

Tijdens deze korte trip bezochten we wijndomeinen in Thracië en de Egeïsche kuststreek in West-Turkije. De wijnregio’s van Cappadocië, Midden- en Oost-Anatolië zijn gepland voor een volgende reis.

We begonnen onze wijntrip in Thracië. Na enkele hevige oorlogen in de 19de en begin van de 20ste eeuw werd het gebied verdeeld over Griekenland, Bulgarije en Turkije. De regio is van grote historische waarde met veel sporen die teruggaan tot de Romeinen en het Ottomaanse Rijk.
Het uiterste westen van Thracië is van groot belang voor Turkije. Rond het stadje Gallipoli  vochten de Turken en de geallieerden tijdens WO I een bloedige strijd uit. Het was bij deze Slag van Gallipoli dat de Nieuw-Zeelanders en Australiërs voor het eerst betrokken werden in de Eerste Wereldoorlog. Honderdduizenden soldaten verloren het leven. De Turken haalden de overwinning en stichtten de staat Turkije met de beroemde Mustafa Kemal Ataturk als eerste grote leider.

Van oudsher is dit de bakermat van zeer goede wijnen. Helaas zorgden de vele oorlogen voor de verdwijning van de wijnbouw. Ook in Bulgarije, aan de overkant van het gebergte is er veel wijnbouw. De regio grenst aan drie zeeën: de Zwarte Zee, de Egeïsche Zee en de Zee van Marmara. Het is een toeristisch interessante regio, op een boogscheut van Istanboel.
Heel wat wijndomeinen spelen hierop in en hebben, naast de wijnkelder ook een hotel en/of restaurant. Sinds 2000 is in de regio intens geïnvesteerd en volgens veel waarnemers is Thracië de meest belovende wijnregio van Turkije.

Na de bezoeken aan de wijndomeinen van Thracië trokken we de zeestraat over in Canakkale. De levendige stad heeft veel visrestaurants die een lekkere keuken serveren. We passeerden op onze tocht de stad Troje, met het beroemde Paard van Troje en de steden en gebieden rond  Izmir, Urla en Denizli. De regio is een groot wijngebied, maar heeft ook een aantal historisch interessante toeristische trekpleisters. We bezochten o.a. de beroemde ruïnes van Efeze en de warm water bronnen van Pamukkale met zijn kalkterrassen.

Overal is de invloed van het Mediterrane klimaat aanwezig, maar op veel plaatsen speelt het plaatselijk mesoklimaat een grote rol. Omzeggens elk wijndomein dat bezocht werd,  had heel veel aandacht voor het werk in de wijngaard en de invloed van bodem en klimaat. In de wijnhuizen werken overal goed gevormde wijnmakers en hier en daar is er ook een samenwerking met buitenlandse specialisten. Sommige domeinen hebben indrukwekkende ‘State of Art’ wijnkelders die qua design en uitrusting tot de absolute top van de wereld behoren. Bij een aantal domeinen wordt geoogst en gevinifieerd per perceel.
Algemeen was deze trip een oogopener. Turkije heeft een groot potentieel aan modern gemaakte en kwaliteitsvolle wijnen. Nu nog de weg vinden naar onze wijnkelders.

‘il Re Nebbiolo’

De Koning van de Piemontese druiven

De nebbiolo is de bekendste druif uit Piemonte. Vermoedelijk vindt hij zijn oorsprong in Piemonte, maar historici zijn daar niet helemaal van overtuigd. Toch is de druif al honderden jaren aangeplant in de regio. De oorsprong van de naam verwijst naar het Latijnse nebbia, wat mist betekent. Volgens sommige auteurs verwijst de naam naar de mist die in het najaar, tijdens de oogst, opstijgt van de rivier Tanaro. Anderen beweren dat de naam verwijst naar de grijs-witte schijn op de rijpe druiven. De eerste sporen van de aanplant van nebbiolo gaan terug tot de 14de eeuw. In 1303 wordt de druif genoemd in Roero en in 1431 staat hij vermeld in een archief van het dorp Serralunga. Het is niet de meest aangeplante druif maar hij zorgt wel voor de beroemdste wijnen van Piemonte. De beste voorbeelden zijn Barolo, Barbaresco, Gemme, Roero en Gattinari, allen erkend als DOCG en meestal volledig uit nebbiolo gemaakt. De druif wordt ook geteeld in andere delen van Piemonte en ook op sommige plaatsen in Lombardije. In overzeese gebieden zoals Australië en Californië experimenteren sommige wijnboeren met de nebbiolo, maar nooit slagen ze erin om de Piemontese stijl of kwaliteit te benaderen.
In sommige streken van Piemonte komt hij onder een synoniem naar voren zoals spanna in de provincies Novarra en Vercelli, picutener in Canavese of chiavennasca in de Valtellina regio. Er zijn drie klonen van nebbiolo: lampia, rosé en michet. De belangrijkste kloonselectie gebeurt hoofdzakelijk met lampia en michet, die de betere wijnen leveren. Beiden zijn goede druiven, maar de voorkeur gaat naar lampia omdat deze kloon voor de meest evenwichtige wijnen zorgt. Soms wordt nebbiolo vergeleken met de Bourgondische pinot noir omdat de schil weinig kleur afgeeft, maar tevens omdat je met nebbiolo niet doet wat je wilt. Het is geen gemakkelijke jongen en hij vraagt een zorgzame wijnbouwer (net zoals de eigenzinnige pinot noir in Bourgogne).
In de meeste wijngaarden wordt deze weelderige groeier hoog geleid volgens de Guyotmethode, met gemiddeld 10 à 12 trossen. Om een goede oogst te verzekeren wordt hij kort gesnoeid en veel wijnbouwers grijpen ook in tijdens de zomer met een “groene oogst” waarbij loof en enkele druiventrossen worden verwijderd, zodat de rest beter zal ontwikkelen en rijpen. De nebbiolo is een laatbloeiende druif en trage rijper en daardoor uiterst gevoelig voor vorst in het najaar. De trossen zijn compact met opvallend kleine druifjes en zijn dikke schil bevat stevige tannines. Het is een druif die baat heeft bij een lange rijping. De “koning” van de Piemontese druiven dankt zijn faam aan zijn fijne complexe aroma’s, de stevige smaak en het grote bewaarpotentieel. Kenmerkende aroma’s zijn teer en rozengeuren en de grootste wijnen krijgen met het ouderen een heerlijke volronde smaak die soms subtiel zoet aanvoelt. Een smaak die veel wijnproevers in vervoering brengt en het hoogste genot biedt. Op zijn best is hij op de zuidelijk gerichte hellingen ten zuiden van Alba. Uiteraard spreelt hier ook ondergrond, het terroir een zeer grote rol.
De schil bevat veel polyfenolen, toch wordt de kleurintensiteit voor een groot stuk bepaald door de vinificatiewijze. Sinds het begin van de jaren negentig is de kwaliteit van wijnen op basis van nebbiolo ongelooflijk toegenomen. Veel wijnbouwers hebben jarenlang gezocht naar de juiste manier van werken om de taaie nebbiolo in het gareel te krijgen. Daarin verschillen heel wat wijnboeren van elkaar. In Barolo en Barbaresco zweren sommigen bij een moderne wijnstijl met korte, maar intense schilmaceratie, anderen houden aan de traditionele manier met lange inweking van de schillen en nog anderen laten hun wijn lange tijd rijpen in kleine eiken vaten. De zogenaamde modernisten laten hun wijn gisten in roestvrijstalen tanks onder temperatuurcontrole. Traditioneel werd wijn uit de nebbiolo gelagerd in reusachtige houten fusten, de beroemde Botte uit Slavonisch hout, maar meer en meer doen de kleine Bordelese barriques hun intrede in de wijnkelder.
In een volgende bijdrage benaderen we het terroir van Barolo. De regio heeft een oorsprong die teruggaat naar een grote binnenzee, die miljoenen jaren geleden gevormd werd. Daardoor is de appellatie opgedeeld in 2 bodemtypes, die het gebied in twee splitst: de Helvetische en Tortonische bodems van Barolo. De Helvetische regio omvat dorpen als Serralunga, Castilgione Falleto en een groot deel van Montforte d’Alba. De Tortonische regio omvat de dorpen La Morra, Barolo en Novello. Het verschil in bodem zorgt voor verschillende wijnstijlen. Hou de website in het oog…

5 jaar Bistromie

Elk jaar schrijf ik een kleine bijdrage, een soort column in de nieuwe Bistronomie gids.
Dit jaar bestaat deze interessante gids 5 jaar en dat werd uitgebreid gevierd in Brouwerij De Koninck in Antwerpen.

 

De ontmoeting

‘Hoe heb je dit gevonden’, vroeg ze, terwijl ze met belangstelling de drukte in de open keuken gadesloeg. De kleine bistro was ingericht met veel hout en natuursteen. Ze streek met haar hand over de houten tafel en voelde dat hij niet glad of gepolijst was. Aan de muur hingen moderne schilderijen die wonderwel pasten in de eerder  ruwe inrichting. Hier is over nagedacht, dacht ze, ofwel hebben ze samengewerkt met een goede ontwerper. In de open keuken waren vier mensen aan het werk. Ze keken ernstig en waren geconcentreerd bezig. Ze zag een van hen een groot groen ei opendoen. De rook verborg zijn gezicht. Straks moest ze Brent vragen wat in dat ei bereid wordt.
Een jonge vrouw had hen verwelkomd. Iedereen is hier zo opgewekt, bedacht ze bij zichzelf. Ze  hoorde af en toe de gulle lach van de jonge vrouw die zich bijna dansend door het restaurant bewoog. Zouden sommige gasten voor haar komen? , Zij zelf was hier voor de eerste maal, meer zelfs, het was haar eerste afspraak met Brent. Ze kenden elkaar enkele weken. Ze hadden elkaar ontmoet tijdens een wijndegustatie bij een gezamenlijke kennis. Toevallig zaten ze naast elkaar en op het einde van de avond vroeg hij of hij haar eens mocht bellen. Intussen hadden ze elkaar elke dag gehoord en veel sms’jes gestuurd. En vandaag was het zover.
‘Het is een adresje uit mijn Bistronomiegids’ antwoordde Bernt. Ik koop jaarlijks deze gids met, volgens mij, unieke restaurants. Het is nu 5 jaar dat ik de Bistronomie gids regelmatig gebruik en elk jaar ontdek ik nieuwe adressen. Ik hou van de soms eerder losse inrichting en de ongedwongen bediening. ‘Net als ik’, mompelt ze. Daarnaast werkt een bistronomiechef met kraakverse en hoogstaande basisproducten.  Bistronomie is een levendige keuken en er wordt meer geëxperimenteerd. Soms ben ik verbaasd hoever chefs gaan in het samenbrengen van smaken en aroma’s, hoe avontuurlijk hun keuken wel is. Weet je, heel wat bistronomiechefs hebben het talent en de genen van een sterrenchef, maar kiezen heel bewust voor deze laagdrempelige gastronomie. Bernt is op dreef en ze geniet met volle teugen van zijn enthousiasme. Ze kijkt hem aan en voelt haar buik kriebelen;
Een van de chefs brengt de borden aan tafel. In het midden van een hagelwit bord ligt een perfect gebakken duifje met een fris groene  garnituur van erwtjes. De geur streelt hun neus en voorzichtig snijden ze het gerecht aan. Even is het stil aan tafel, In een flits denkt hij aan het vervolg van de avond. Snel wuift hij de gedachtenuit zijn hoof en concentreert zich op het heerlijk gerechtje. Hij merkt niet eens dat hun benen zich verstrengelen.

Wordt vervolgd