De vrijdag reviews 19

14/05/2021

Wekelijks neem ik twee wijnen onder de loep. Een gedetailleerde bespreking en tips voor wijn en gerecht. Ontdekkingen en gevestigde waarden, mousserend en stil, uit heel de wijde wijnwereld. Proeven met verschillende glazen, temperatuur, gekarafeerd of niet etc.… Elke week twee of drie wijnen. Kort en bondig en accuraat. Deze week zijn we in ‘the mood for rosé’ en staan twee rosé’s op de proeftafel. De twee wijnen van deze week werden geproefd in een Schott Zwiesel Ivento glas

Wat voorafging
Ik beken, jarenlang liep ik niet zo hoog op met rosé. Lange tijd dacht ik zelfs dat het nooit goed zou komen tussen ons. Met rosé, vond ik, kon je als wijnliefhebber niet veel aanvangen. Roséwijn, dat was gebrek aan diepgang, te weinig om het lijf en meestal te zoet. Volgens mij had roséwijn ook te weinig sexappeal. De oorzaak van mijn aversie lag bij de vroegere familiefeesten waar steevast een lichtzoete Rosé d’Anjou geserveerd werd met een reusachtige Sint-Honorétaart. De flessen raakten snel leeg en sommige tantes en oma’s werden een beetje giechelachtig en zelfs een beetje handtastelijk. Mijn verste herinnering aan rosé, in die onschuldige jaren ’60, waren de natte en kleverige kussen van een groottante. Je zou de wijn voor minder de rug toekeren. Niet alleen bij mij, maar algemeen heeft rosé jarenlang moeten vechten tegen een negatieve beeldvorming. Rosé, dat drink je tijdens de vakantie, in korte broek, zonder veel bij na te denken. Rosé, dat is wijn voor zonnige terrassen in het zuiden, zandstranden, beachparty’s en andere flirterige omstandigheden. Maar ook voor veel producenten was rosé lange tijd niet echt een issue. Jarenlang was rosé een beladen onderwerp en synoniem voor matige wijn. Veel wijnboeren, vooral in zuidelijke gebieden, namen veelal een loopje met rendementen en productiewijzen. Sommige mengden zelfs witte en rode wijn, wat in Europa, voor stille wijn, wettelijk verboden is. Het gebrek aan zorg voor hun wijn resulteerde vaak in simpele, smaakloze wijn. Gelukkig is er veel veranderd. Een van de belangrijkste redenen waarom rosé terug onder ons is, komt door de verbeterde kwaliteit. Sinds een tiental jaar zien wijnbouwers rosé als een volwaardige wijn en een interessante markt. In alle wijnstreken worden vandaag technisch goed gemaakte rosé geproduceerd. Zo zorgt een betere selectie van druiven en vergisting onder temperatuurcontrole voor betere wijnen. Het gevolg is dat rosé zowaar aan het boomen is. Meer zelfs, rosé wijn rolt momenteel als een ware rollercoaster over de wijnwereld. Rosé is populairder dan ooit en ook bij de mousserende wijnen, zoals champagne, cava en prosecco stijgt het percentage roséwijn. In Nederland organiseert een wijnmagazine al enkele jaren een competitie waarbij de beste rosé worden gekozen en de wijn wordt ook bewierookt in verschillende boeken en publicaties. Rosé is hip, meer dan ooit. Volgens recente cijfers zou vandaag één op vijf verkochte flessen in ons land een rosé zijn. De warme zomers van de laatste jaren zijn daar wellicht niet vreemd aan. Er spelen ook nog andere zaken mee. Onlangs las ik in een artikel dat rosé de ‘most instagrammable’ drink is van het moment. Volgens hetzelfde artikel zijn er op vandaag drie miljoen foto’s getagd met ‘rosé’.  Rosé heeft daardoor, vooral bij de jonge consumenten, een modern en hedendaags imago. De recente evolutie naar de buitenkeuken speelt ook mee in de opmars van rosé. Navraag bij enkele wijnvrienden leert me dat ze houden van rosé omdat een goede rosé het mooiste van witte en rode wijn bij elkaar brengt: de levendigheid van wit en de fruitigheid van rood. Wellicht zal ook deze zomer de opmars van rosé niet te stuiten zijn.

MC Wild Rose ‘Power Flower’ Limited Edition 2020
Bordeaux AOP

Deze Power Flower is het resultaat van de samenwerking tussen twee Belgische vrienden en oenoloog Nicolas Contiero, in een vorig leven wijnmaker bij het prestigieuze Château Pape Clement en Château Lafleur. Samen met zijn vrouw Emily kocht hij in 2013 Château Bragelone in de regio rond Blaye. Het koppel bewerkt 25 ha wijngaarden en trekt daarbij voluit de kaart van de biologische wijnbouw. Ze kiezen bewust voor kleinschaligheid en voor ‘pluricultuur’, met de aanplant van struiken, hagen, fruitbomen en een truffelgaard rond hun wijngaarden. Over deze rosé is ernstig nagedacht en veel geproefd. Hij is gemaakt van 100 % cabernet sauvignon. De druiven worden rigoureus geselecteerd, waarna een even zorgvuldige vinificatie volgt met spontane gisting in roestvrijstalen tanks. De wijn wordt geproduceerd door ‘pressurage direct’, dit is een korte persing van de blauwe druiven, waardoor kleur en smaak uit de schillen overgaan in het sap. Opmerkelijk bij deze wijn is de blend van twee basiswijnen die elk een verschillende persing ondergaan. Dat varieert van heel licht, 0 tot 1 bar, tot een iets steviger persing van 1 tot 2 bar, met als einddoel het creëren van een complexe en gastronomisch inzetbare rosé.

In het glas

Deze wijn heeft een vrij intense dieproze kleur en een mooie schittering aan de oppervlakte. Meteen ruik ik rood fruit en specerijen. Het doet me denken aan een soepje van aardbeien met zwarte peper en steranijs dat ik ooit bereidde. De lichte anijsgeur (venkel) komt nog meer naar voren na het opschudden van mijn glas, maar is zeker niet overheersend. Dit is toch wel kenmerkend cabernet sauvignon. Ik hou wel van dit samenspel van rood fruit en kruiden. De smaak is heel evenwichtig en aangenaam mondvullend met een goede balans tussen sap en frisse smaken. In de lange afdronk komt ook het rode fruit terug met een hint van kruiden. Deze Power Flower is een elegante en klassevolle gastronomische rosé. Hij gaat perfect samen met een zomerse, zuiderse keuken waarin tomaten, paprika’s, aubergines en garrigue kruiden een plek krijgen. Met zijn subtiele venkeltoets kan je hem ook combineren met bouillabaisse. Wij genoten van deze wijn bij gegrilde lamskoteletten die we vooraf insmeerden met tapenade. Als side dish maakten we een tarte tatin van aubergines, verse tijm en Parmezaanse kaas. Een perfecte match.

15,50 euro. Info via https://www.maseliscasierwines.com/

Wijndomein Aldeneyck Pinot Rosé 2019
BOB Maasvallei Limburg

Moeten we Aldeneyck nog voorstellen? Als er één domein is in België dat zich in 20 jaar tijd ontpopt heeft als een van de meest kwaliteitsvolle wijndomeinen van het land is het zeker Aldeneyck. Karel en Tine Henckens werken en leven in het uiterste noordoosten van Limburg in Aldeneik, een klein pittoresk dorpje nabij Maaseik. Hun wijngaarden liggen perfect zuidoostelijk op diepe grind- en kiezellagen langs de Maas en in een van de droogste klimaatzones van het land. Sinds 2017 is de regio erkend als BOB Maasvallei-Limburg, tot op vandaag de enige grensoverschrijdende appellatie in Europa. In de wijngaarden zijn vooral pinot druiven aangeplant, samen met chardonnay, gewürztraminer en riesling. Het domein produceert elf verschillende soorten wijn, waaronder verschillende prijswinnende cuvées en onze wijn van de week, een rosé op basis van pinot druiven. Deze Pinot Rosé uit 2019 is een assemblage van drie druiven: pinot blanc, pinot gris en pinot noir. Om de roze kleur te verkrijgen weken de schillen van de pinot noir druiven gedurende vijf uur met het sap. Elke wijn vergist in roestvrijstalen tanks onder temperatuurcontrole. Daarna volgt de assemblage van de drie wijnen.

In het glas

De kleur is licht zalmroze met een zuivere blinkende spiegel. Onmiddellijk komen florale geuren opzetten, samen met steenfruit. Dat wijst duidelijk op enige invloed van pinot gris in de blend. Na opschudden komen heel fijne, kenmerkende geuren van rood fruit naar voren. Hier toont zich de invloed van pinot noir. Ik ruik geplette frambozen, mijn favoriete vrucht. Iets later ontdek ik ook een lichte citrus geur. Alles is subtiel in deze wijn. De smaak is verfrissend en sappig. Ook in de nasmaak is pinot noir nadrukkelijker aanwezig met aroma’s van rode bessen. Deze lichtvoetige, elegante rosé is een echte lente- en zomerwijn. Een wijn om elk moment van de dag te genieten als aperitief, maar goed inzetbaar bij zomerse gerechten zoals mozzarella met notensla, kerstomaten en basilicum of bij een quiche met geitenkaas en citroentijm of serveer hem met koude kreeft ‘Bellevue’. Straks drinken we deze wijn bij een ovenschotel met groenten: een tian van tomaten, aubergines en courgettes, rozemarijn, basilicum en geitenkaas Pelardon. Om naar uit te kijken.

13,50 euro. Momenteel is oogstjaar 2020 te koop bij https://www.anverres.be/  en op het domein https://wijndomein-aldeneyck.be/

De vrijdag reviews 18

07/05/2021

Wekelijks neem ik twee of drie wijnen onder de loep. Een gedetailleerde bespreking en tips voor wijn en gerecht. Ontdekkingen en gevestigde waarden, mousserend en stil, uit heel de wijde wijnwereld. Proeven met verschillende glazen, temperatuur, gekarafeerd of niet etc. Kort en bondig en accuraat. Deze week staan drie champagnes uit het oogstjaar 2008 op de proeftafel.

Wat voorafging
De laatste maanden werden, los van elkaar, drie verschillende champagnes uit het uitstekende oogstjaar 2008 bij ons thuis geleverd. Dat zorgde deze week voor enkele bruisende dagen. Ik ben een van de bevoorrechte getuigen die bijna jaarlijks de oogst in Champagne van nabij kan volgen. Sommige oogstjaren blijven in het geheugen hangen, zoals het millésime 2008. Ik was er in het voorjaar, tijdens de warme en vochtige maand april en ontmoette tal van wijnbouwers die niet erg enthousiast waren over het voorjaar. Later, in september was ik opnieuw in de streek en zag tevreden plukkers gezond en rijp fruit oogsten. Toen al, hoorde ik enthousiaste geluiden over een ‘uitzonderlijk’ millésime. Deze week onderzoeken we of we dit groot millésime terug te vinden is in ons glas. Elke champagne werd apart geproefd, telkens op een andere dag en bij verschillende temperaturen. De drie wijnen werden geproefd in een Lehmann Jamesse glas.

Het oogstjaar 2008
Zou het kloppen dat wijnjaren met extreme klimaatomstandigheden leiden tot een groot millésime? Het jaaroverzicht van 2008 geeft de indruk dat alles misliep wat kon mislopen. Zeker tussen januari en juni moesten de wijnbouwers alert omgaan met de bokkensprongen van het klimaat. Rond Kerstmis 2007 vroor het nog stenen uit de grond, maar het nieuwe jaar bracht zachte lentetempraturen. Het werd zo warm dat hier en daar narcissen begonnen te bloeien. Iets later, in februari en maart werd het opnieuw erg koud en was er veel regen. Geen pretje voor de snoeiers dat jaar. In april, toen ik zelf in de regio was, was het nat en warm. Ideale omstandigheden voor de ontwikkeling van schimmels. De maand mei staat geboekstaafd als een koude maand met weinig zon. Juni was eveneens een vreemde maand. In de eerste weken was er een optimale bloei, maar alweer hadden de weergoden het niet goed voor met Champagne. Groei en bloei werden plots afgeremd door een hevig koudefront dat zelf vriestemperaturen met zich meebracht. De droge en zonrijke julimaand bracht opnieuw rust, maar augustus was dan weer koud en regenachtig en dat zorgde opnieuw voor meeldauw en andere zorgen in de wijngaard. Zoals zo dikwijls bracht de maand september schitterend weer. Veel zon, droog weer met frisse nachten zorgden voor een perfecte laatste rijping. ‘Champagne heeft gewoonlijk een afspraak met de maand september’, hoor ik regelmatig. Er werd laat geoogst in 2008. De oogst begon op 15 september, maar bij de betere huizen trokken de plukkers tot begin oktober door de wijngaarden.

Taittinger Comtes de Champagnes 2008
Blanc de Blancs

De familie Taittinger heeft 288 ha eigen wijngaarden en deze zorgen voor bijna de helft van hun productie. Het beroemde wijnhuis brengt 11 verschillende wijnen op de markt. De eigen druiven rijpen in 34 verschillende wijngaarden, waarvan iets meer dan een derde aangeplant is met chardonnay. Met 100 hectare chardonnay druiven is het wijnhuis een van de grootste eigenaren in de Côte des Blancs. De Comtes de Champagne is het paradepaardje van het huis en hij wordt enkel geproduceerd in grote wijnjaren. Comtes de Champagne is volledig gemaakt uit chardonnay. In 1952 was deze cuvée een van de eerste Blanc de Blancs die op de markt kwam. Het fruit komt uitsluitend uit de vijf grand cru gemeenten in de Côte des Blancs. Elke champagne van Taittinger vergist in roestvrijstalen tanks. Enkel bij Comtes de Champagne verblijft vijf procent van de assemblage gedurende vier maanden in eiken fusten. Na de tweede gisting rust deze wijn minstens 9 jaar sur latte. Onze wijn van de week bleef langer in de kelder en werd in januari 2020 gedégorgeerd. Volgens Pierre-Emmanuel Taittinger is Comtes de Champagne 2008 een van de beste Comtes die ze ooit gemaakt hebben.

In het glas

Dit is een chardonnay in al zijn nuances: lichtgeel met groene tint, schitterende spiegel met ultra fijne belletjes en een subtiel kroontje aan de oppervlakte. De geuren zetten aan met florale aroma’s van lindebloesem en fris wit fruit met groene appel en pompelmoes. Wat later komen meer gedroogde bloesems, gebakken amandel en boterbrioches naar voren. Ik laat hem nog even staan en dan komt de invloed van de autolyse naar voren met nougat, honing en kamperfoelie en wat later een subtiele aanwezigheid van gekonfijte gember. Het is genieten van de complexiteit van de geuren. Al dit fraais keert terug in de mond die heel romig aanzet, gevolgd door een opstoot van frisse en levendige zuren en een opvallende ziltigheid. In de lange afdronk proeven we pompelmoes en zeste van limoen. Toch ervaar ik naar het einde opnieuw een romige en mondvullende smaak. Deze grote wijn vol finesse is perfect evenwichtig en proeft heel jong. Drink hem nu of laat hem gerust acht tot tien jaar verder rijpen in een goede wijnkelder. Ik serveer hem met warme oesters, waarin, net zoals bij deze wijn, het fluwelige en ziltige in elkaar overvloeien. Ander goede combinaties zijn carpaccio of tartaar van zeevruchten of een toast met gegrilde Crottin de Chavignol.

Te koop bij verschillende wijnhandelaars
Taittinger wordt ingevoerd door https://www.vascogroup.com  

Caillez-Lemaire Cuvée Jadis 2008
Extra Brut

Virginie en Laurent Van Poperinghe zijn zeer gepassioneerd en bewerken 7 ha wijngaarden in en rond het dorpje Damery in de Vallei van de Marne. Hun wijngaarden zijn ingedeeld in tientallen kleine percelen. Alle wijngaarden liggen langs de zuidgerichte rechterflank van de Marne. Het koppel nam in 2005 het wijnhuis over van Virginie’s ouders. De laatste jaren zijn deze jonge wijnbouwers intens bezig met onderzoek van hun terroir en de indeling van de percelen. Intussen produceren ze ook wijnen van één druif, waarvan hun ‘Pur Meunier’ een schitterend voorbeeld is. Het wijndomein werkt als sinds de vorige generatie heel milieuvriendelijk en vandaag is het wijnhuis in reconversie naar biologische wijnbouw. Op het domein worden met barriques, demi-muids en fusten gewerkt. Omzeggens elke wijn wordt vergist en gerijpt in gebruikte eiken vaten, maar er wordt ook geëxperimenteerd met nieuwe eik. Ik leerde dit gepassioneerde koppel kennen in 2012 en volg hen sindsdien van nabij. Voor mij zijn ze het prototype van de nieuwe generatie die inventief en goed gevormd is. Ze werken intens samen met andere wijnbouwers en krijgen meer en meer de erkenning die ze verdienen. De Cuvée Jadis is gemaakt van  60% chardonnay, 30% pinot noir en 10% meunier. De druiven werden in 2008 op volle maturiteit geoogst en op natuurlijke wijze vergist in hout. Aansluitend rijpt de wijn 8 maanden in dezelfde eiken vaten. De basiswijn ondergaat geen malolactische gisting en wordt noch geklaard, noch gefilterd. De flessen worden afgesloten met een natuurkurk (geen metalen kroonkurk zoals bij de meeste champagnes) en blijft 10 jaar sur latte. Deze wijn is een ‘extra brut’ met een lage dosage van maximum 5 gr.

In het glas

In het glas krijgen we een goudgele wijn met ultra fijne pareling en opvallende schittering aan de oppervlakte. De eerste geuren zijn heel intens en open. Dat is een van de kenmerken van Cuvée Jadis. Heel snel ruik ik de invloed van de lange lagering met hazelnootboter, gekonfijte abrikoos, kruiden, vanille en zelfs een hint van specerijen waarin ik wat peper ontdek. Hij evolueert snel in mijn glas met secundaire geuren van gegrilde amandelen, brioche, warme vijgen, oogstappel, honing en gebakken brood. Nog later, als ik deze wijn wat laat opwarmen (tot 14°C) komen meer fruitige en florale geuren opzetten met jasmijn en ook een frisse toets van gekonfijte limoen. Alweer een wijn met grote complexiteit. De smaak is mondvullend en rijk met veel smaak en aroma’s. De schuimvorming in de mond is eerder romig, met een zeer mooi onderbouwd levendig zuur, waarin ik de invloed van chardonnay herken. De fraîcheur zorgt voor een mooi evenwicht. Deze heerlijke, vineuze wijn eindigt in een ellenlange afdronk  met in de nasmaak een toets van zeste van pompelmoes. Ik proefde deze wijn met drie stukken kaas, die elk afzonderlijk een perfecte match gaven: rauwmelkse l’Ami du Chambertin van Gaugry, 36 maanden gerijpte Comté en schilfers ‘Vecchio’ Grana Padano. Drie sublieme combinaties. In deze periode van het jaar staan gegrilde asperges en gestoofde morieljes op het menu en dit zijn bereidingen die perfect samengaan met deze genereuze champagne. Cuvée Jadis 2008 is een wijn om nu te genieten, maar hij kan gemakkelijk nog tien jaar bewaren in een goede wijnkelder.

Verkoopadressen verkrijgbaar via  www.caillez-Lemaire.com
in Nederland via https://www.cestchampagne.nl/   

Bollinger La Grand Année 2008

Dit prestigieuze Champagnehuis werd gesticht in 1829 door de Duitser Joseph ‘Jacques’ Bollinger. Het familiebedrijf heeft vandaag 170 ha eigen wijngaarden. Een rode draad bij Bollinger is het gebruik van houten vaten. Zij hebben ook een eigen tonnenmaker in dienst voor het onderhoud van hun 3500 vaten. Bollinger werd beroemd door een van de meest kleurrijke vrouwen in Champagne, de weduwe Lily Bollinger. Zij leidde het wijnhuis vanaf WO II tot in 1973.  Na de oorlog kocht zij zeer goed gelegen wijngaarden, investeerde in eiken vaten en verruimde de productie tot 1 miljoen vaten per jaar. Deze Grande Année 2008 is een van de prestige cuvées van het huis. Hij is gemaakt van 71% pinot noir en 29% chardonnay uit 18 verschillende wijngaarden. 84% van deze wijngaarden zijn erkend als grand cru uit de dorpen Aÿ en Verzenay en 16% als premier cru percelen. Ook hier worden de flessen afgesloten met een natuurkurk en niet met een metalen kroonkurk. Dat houdt ook in dat de dégorgement volledig manueel gebeurt. De volledige basiswijn vergistte in kleine eiken vaten en rijpte minstens 9 jaar in de kelder sur latte. Hij werd gedégorgeerd in november 2018.

In het glas

We zien een delicate goudgele kleur en rijke, intense pareling. Aan de oppervlakte krijgen we een stevig kroontje, die lang blijft. Onmiddellijk ruik ik een complexe waaier aan geuren: gegrilde amandelen en gedroogde tabak gevolgd door rijp geel fruit en een hint van exotische vruchten waarin ik ananas en gember herken. Wat later komen meer florale geuren opzetten met jasmijn en lindebloesem, honing en gekonfijte citrus. Ik laat mijn glas opwarmen tot 14° C en dan komen nog andere aroma’s opzetten met appel, minerale tonen, natte stenen en gedroogde abrikoos. De geuren veranderen voortdurend. Ik ruik ook een lichte hint van peper en vanille. Wat een heerlijk samenspel aan aroma’s. De smaak bevestigt de complexiteit met een intens en rijk mondgevoel. We proeven een romige mousse met voldoende aciditeit en een ellenlange, aromarijke afdronk. In de nasmaak proef ik lichte toast, botersnoepjes en verfrissende citrus. Op het einde heb ik een subtiel kalkgevoel in de mond. Een wijn om nu al te genieten,  maar hij zal gemakkelijk een decennium verder rijpen in een goede kelder. Deze wijn is evenwichtig en zeer elegant. Serveer hem met gegrilde langoustines, kreeft met kruidenboter of gebakken parelhoen en gebonden jus. Uiteraard ook met eerder vermelde kazen.

Te koop bij tal van wijnhandels. Bollinger wordt ingevoerd door https://www.cinoco.com/

De vrijdag reviews 17

30/04/2021

Wekelijks neem ik twee wijnen onder de loep. Een gedetailleerde bespreking en tips voor wijn en gerecht. Ontdekkingen en gevestigde waarden, mousserend en stil, uit heel de wijde wijnwereld. Proeven met verschillende glazen, temperatuur, gekarafeerd of niet etc.… Elke week twee wijnen. Kort en bondig en accuraat. Deze week staan twee witte wijnen uit Zuid-Afrika op de proeftafel.

Wat voorafging
De Vereniging Vlaamse Sommeliers organiseerde deze week voor haar leden, de eerste van drie online tastings. Tijdens deze virtuele degustaties reizen de VVS-leden naar de Kaap, verkennen ze het binnenland van Spanje en maken kennis met de appellaties van het Zuidwesten van Frankrijk. Dit initiatief wordt ondersteund door de sponsorende leden van de VVS.  De spits werd afgebeten door Elvama, invoerder van Zuid-Afrikaanse wijn. Het jonge team met o.a. Seba en Margaux Vannevel kent het (wijn) land bijzonder goed. Seba heeft net zijn doctoraatstudies oenologie aan de universiteit van Stellenbosch afgewerkt en Margaux is master communicatie en trok eveneens naar Stellenbosch waar ze een extra masteropleiding volgde in “Agricultural Economics and Management”. Beide jonge mensen hebben talrijke vrienden en contacten in de Zuid-Afrikaanse wijnwereld, zowel bij de traditionele domeinen als bij de nieuwe generatie wijnboeren. Seba begeleidde de sessie, waaraan ook old vine-specialist André Morgenthal deelnam vanuit Zuid-Afrika.  https://www.elvama.be

Waarover het ging: The Old Vines
Het thema van de proefavond was een vergelijkende proeverij van zes wijnen, gemaakt van chenin blanc druiven van minstens 35 jaar oud. In Zuid-Afrika zijn deze ‘Old Vines’ al meer dan twintig jaar een belangrijk thema. In 2002 kwam Rosa Kruger, een belangrijke dame uit de Zuid-Afrikaanse wijnwereld op het idee om de oude wijngaarden van Zuid-Afrika in kaart te brengen. Rosa Kruger is gefascineerd door wijnen die gemaakt zijn van oude ranken. Talrijke reizen over heel de wereld leerden haar dat oude ranken in veel gevallen aan de basis liggen van complexe wijnen. Zij verzamelde enkele jonge, enthousiastelingen rond zich en ging op zoek naar de oude, soms verwaarloosde wijngaarden. De wijngaarden werden gerenoveerd en de druiven zorgden voor opvallend goede en complexe wijnen. Het resultaat verblufte de wijnwereld en later de aanzet geven tot de oprichting van een speciaal onderzoeksinstituut, het Old Vine Project. https://oldvineproject.co.za

 
Volgens Rosa Kruger krijgen wijnen van oude ranken meer fruit met diepte, complexiteit en elegantie. Ze hebben ook een grotere verbinding met de grond waarin ze groeien en zijn ook meer weerbaar tegen klimatologische omstandigheden. Deze planten hebben een geheugen over bodem en klimaat, kortom ze zijn cultureel een deel van de natuur geworden. Bij oude ranken moet je niet ingrijpen om minder opbrengsten te hebben en ze overleven extreme temperaturen. Vandaag staat Andre Morgenthal aan het hoofd van het Old Vine Project. Hij verzorgde de inleiding van deze interessante degustatie. De kern van zijn verhaal: ‘Oude ranken leveren over het algemeen minder fruit, er is dus minder return op vlak van kwantiteit, maar op vlak van kwaliteit leveren ze een grote toegevoegde waarde. Oude ranken zorgen voor complexere aroma’s en een bredere textuur. Oude ranken hebben dezelfde wortels als jongere ranken, maar met veel meer zij-wortels. Dat zorgt voor een bredere en grotere verankering in de bodem. Het gevolg is dat oude ranken veel minder nood hebben aan irrigatie of gemakkelijker de droogte verdragen. Oude ranken vragen wel een grotere individuele en voorzichtige behandeling. Daarom zorgt het OVP voor training en vorming van de arbeiders. Andre spreekt van: ‘The training of Old Vine Ambassadors’. Deze vormingslessen aan de landarbeiders werkt ook zeer emanciperend’. Het werk van het OVP wordt vandaag heel hoog ingeschat, in die mate dat veel wijnboeren zelf contact opnemen om hen te wijzen op wijngaarden met oude ranken. Samen met de enthousiaste jonge wijnmakers restaureren de medewerkers deze percelen en zoeken ze samen met hen naar de ideale vinificatie van oude ranken. De voorwaarden om te kunnen participeren in het OVP zijn vrij streng, o.a. de leeftijd van de ranken moeten minstens 35j oud zijn, de wijngaard dient bewerkt te worden volgens de principes van organische wijnbouw,  nieuwe aanplantingen moeten gericht zijn op toekomstige old vines, vergisten op natuurlijke wijze enz. 

De oude ranken van de toekomst
De inzet van het OVP is niet alleen gericht op de oude wijngaarden die vandaag geïnventariseerd zijn, het Old Vines Project wil mensen ook bewust maken dat oude ranken een grotere meerwaarde zijn voor de toekomst en kwaliteit van wijn. In samenwerking met de universiteit van Stellenbosch en privé partners geven zij advies en vorming bij de renovatie van bestaande wijngaarden en bij de aanleg van nieuwe percelen. “We willen een cultuur creëren waarbij veel aandacht is voor zowel oude als jonge wijngaarden. Als je jonge ranken goed verzorgt, natuurvriendelijk en ecologisch werkt en veel zorg draagt voor de wijngaard, dan is de kans groot dat deze ranken zeer mooi verouderen en dan hebben we over dertig, veertig jaar opnieuw complexe wijnen van oude ranken. Dit is investeren in de toekomst”. 

Concreet
Wij proefden met de sommeliers zes schitterende wijnen. Voor mijn vrijdagreview koos ik voor twee wijnen uit Paarl. Een rode draad in de proeverij van woensdag was de aanwezigheid van versmolten, maar presente zuren, een kenmerk van de oude ranken. We proefden zes elegante, opvallend evenwichtige wijnen. Alle wijnen werden in een Schott Zwiesel Ivento glas geproefd.

Thistle & Weed Duwweltje 2019

De wijngaard van Etienne Terblanche en Stephanie Wiid werd aangelegd in 1961. Etienne is viticulturist en heeft veel belangstelling voor oude ranken en de invloed van de bodem. Hij reisde naar Europa, studeerde in Montpellier en bezocht o.a. Barolo en Bourgogne, waar hij gefascineerd raakte door de fijnmazige indeling in kleine percelen en hoe omzichtig wijnbouwers omgaan met hun oude ranken. Samen met wijnmaakster Stephanie Wiid startte hij in 2015 een nieuw project waarbij zij op zoek gaan naar authentieke wijngaarden om pure terroirwijnen te produceren. Zij maken van deze 70 jaar oude ranken een delicate en fijne wijn. De wijngaard ligt op de uitlopers van de Joostenberg in het district Paarl. Duwweltje is Afrikaans voor bepaalde soorten onkruid die groeien tussen de wijnranken. Het terroir bestaat uit graniet met aan de oppervlakte malmesbury rocks, een rotsachtig bodemtype dat veel voorkomt in de Kaap. De wijngaard levert uiterst kleine rendementen, gemiddeld 15 tot 20 hl/ha. Na de zorgvuldige oogst vergist de wijn op natuurlijke wijze in gebruikte eiken vaten. Tijdens de eerste maand wordt de wijn regelmatig gebatonneerd om de rijkdom en aroma’s te stimuleren. Aansluitend blijft hij 11 maanden rijpen op de lie. Hij wordt niet gefilterd, noch geklaard.   https://www.thistleandweed.co.za

In het glas
Wat me onmiddellijk opvalt is de intense goudgele kleur en mooie schittering. In de aanzet komen al snel prettige fruitgeuren opzetten met rijpe meloen, abrikoos en witte perziken. Iets later ruik ik meer tropische invloeden waarin ik ananas herken. Bij het opschudden van mijn glas komen de kenmerkende toetsen van witte peper naar voren (zo typisch voor goedgemaakte chenin blanc), gevolgd door zeste van citroen en licht gerookte aroma’s. We kunnen hier spreken van wijn met veel complexiteit. Hij is mondvullend met een eerder romige en rijpe aanzet die snel gevolgd wordt door elegant zuur. Veel geuren komen terug in de smaak met het rijpe fruit en een licht gerookte toets in de behoorlijk lange afdronk. Die combinatie brengt me feilloos bij een passend gerecht: reepjes kip met sesamzaad en morieljes waarbij ik de jus van kip en champignons bind met wat boter en gemalen zwarte en witte peper. Hij gaat ook goed samen met gebakken of gegrilde vis met blanke botersaus en zoals elke degelijke wijn van chenin blanc heeft hij een goede affiniteit met Noordzeegarnalen.

Kostprijs 18.75 euro en verkrijgbaar bij Elvama en verschillende wijnhandelaars in Vlaanderen
In Nederland bij https://www.wijnvandekaap.nl  

The Ahrens Family Paarl OVC 2018

Albert Ahrens is een van de pioniers van de old vine projecten in de Kaap. Bij de opstart twintig jaar geleden werkte hij in Swartland, waar hij wijn maakte in een domein nabij Paardenberg. Hij deed ervaring op in Champagne, Catalunya (Priorat) en in de Rhônevallei. Hij wil vooral wijnen maken die goed hun achtergrond en oorsprong weergeven. Zelf noemt hij dit ‘adres’ wijnen, wijnen met een identiteitskaart. Volgens Albert moet je de afkomst van elke wijn herkennen in je glas. Zo maakt hij wijnen met druiven uit specifieke percelen uit Paardenberg in Swartland, in Paarl en Bottelary in Stellenbosch. Een uiterst omzichtige vinificatie zorgt ervoor dat alle eigenschappen en kenmerken van de druif en zijn wijngaard worden bewaard. De wijnen gisten op natuurlijke wijze en er wordt weinig ingegrepen tijdens het vinificatie proces. Er worden ook nooit meer dan enkele honderden tot een paar duizend flessen geproduceerd, waardoor Albert het proces van heel nabij kan volgen. Deze OVC 2018 is gemaakt van druiven uit twee wijngaarden in Paarl die aangeplant werden in 1977. De bodem bestaat uit schiste met kwarts, een bodemtype waarin chenin blanc zich bijzonder goed thuis voelt. Er wordt geplukt in verschillende ‘tris’, dat is met verschillende passages in de wijngaard. Het doel is om druiven te oogsten met een perfecte rijpingsgraad, waarbij volgens Albert de fenolische rijpheid cruciaal is. http://www.theahrensfamily.co.za   

In het glas
Opnieuw hebben we een wijn met een mooie goudgele gloed. Ook deze wijn is niet geklaard, noch gefilterd. In de open en flatterende geuren herken ik appelbloesem, kweepeer en rijpe appel. Wat later komen kruidige aroma’s opzetten met de klassieke witte pepertoets. Hij evolueert voortdurend in het glas. Markant is ook de anijsgeur die naar voren komt en dat zorgt voor iets fris in de geuren. Wat later komen ook licht gerookte geuren en een hint van boter opzetten. Dezelfde complexiteit proeven we ook, waarbij de frisse en heel sappige aanzet opvalt. Hij is mondvullend met een knap en vrij stevig middenrif. In de lange afdronk komt een subtiel bitter smaakje naar voren die niet storend is. Ik hou ook van de minerale smaak in de mond en de verfrissende nasmaak. Dit is een schoolvoorbeeld hoe oude ranken uiterst fijne zuren behouden in balans met een rijke, zelfs volumineuze smaak. Chenin op zijn best. Dit is een puur gastronomische wijn die met veel kan gecombineerd worden. Toen ik hem proefde dacht ik onmiddellijk aan gegrilde Sint-Jacobsvruchten met gekonfijte venkel of met bouillabaisse. Avontuurlijke genieters serveren hem met Cape Malay Curry, Boboti en met gerechten waarin komijn, venkel, koriander of kurkuma verwerkt worden. Deze wijn kan gemakkelijk nog 4 tot 5 jaar bewaren.

Hij kost 34,75 euro en verkrijgbaar bij Elvama en verschillende wijnhandelaars in Vlaanderen.
In Nederland bij https://www.jislaaikwines.nl